تیتربرتر؛ فرد متقاضی دریافت دسته‌چک جدید با مراجعه به شعبه، ثبت اولیه درخواست صدور دسته‌چک را انجام می‌دهد و در صورت تأیید از سوی رئیس شعبه، درخواست او به‌منظور استعلام، به سامانه صیاد بانک مرکزی ارسال می‌شود. چنانچه فرد متقاضی دسته‌چک جدید “صیاد” ازنظر بانک مرکزی، واجد شرایط دریافت دسته‌چک باشد، درخواست او از سامانه صیاد به گروه صدور دسته‌چک به‌منظور شخصی‌سازی و چاپ چک ارسال و دسته‌چک جدید صادر خواهد شد.

سامانه صیاد چیست؟

طبق اعلام بانک مرکزی از ابتدای شهریور امسال دسته‌چک تمامی بانک‌ها باید از طریق سامانه صیاد (صدور یکپارچه دسته‌چک) برای متقاضیان صادر شود. در شیوه جدید، دسته‌چک‌های تمامی بانک‌ها کاملاً یک‌شکل و یک‌رنگ صادر می‌شوند که باهدف یکپارچه‌سازی و استانداردسازی طراحی‌شده و هویت اوراق بهادار را پیدا خواهد کرد. طبق روال جدید، دیگر شعب بانکی مرجع صدور دسته‌چک نیستند و متقاضی دسته‌چک از طریق سامانه بانک مرکزی اعتبارسنجی شده و دسته‌چک برایش صادر می‌شود.

مزیت‌های دسته‌چک جدید صیاد

در این سامانه امکان استعلام از پیشینه صادرکننده چک برای دریافت‌کننده وجود دارد که بزرگ‌ترین مزیت برای کاهش آمار چک‌های برگشتی خواهد بود. با اجرایی شدن صدور دسته‌چک‌های جدید که علاوه بر متحدالشکل بودن، در نحوه صدور نیز از روش یکسانی پیروی می‌کنند، ارتباط متقاضی دسته‌چک با شعبه به ارتباط متقاضی با سامانه صیاد تغییر می‌کند. بنابراین با کنار رفتن شعبه و عوامل انسانی، فرآیند اعتبارسنجی، صدور و رصد استفاده از چک کاملاً مکانیزه می‌شود و امکان اینکه صدور دسته‌چک بر اساس روابط شعب و مشتریان شکل بگیرد، دیگر وجود نخواهد داشت. با راه‌اندازی این سیستم یک‌پارچه صدور چک، اطلاعات چک به‌صورت آنلاین در دسترس متقاضیان است که امکان شناسایی و اعتبارسنجی را فراهم می‌کند. این سیستم باعث منحصربه‌فرد بودن چک و آنلاین بودن آن بدون در نظر گرفتن بانک صادرکننده می‌شود.

• خدمت غیرحضوری دریافت چک
• رفع مشکل چک‌های جعلی و کاهش مخاطرات جعل برگه چک
• استعلام اعتبار صاحبان حساب و صاحبان امضاء
• عدم ارائه دسته‌چک به افراد دارای سوء عملکرد
• افزایش اعتبار دسته‌چک با بررسی کامل و دقیق سوابق درخواست‌کننده
• حذف قدرت شعب در صدور دسته‌چک

بیشتربخوانید: نحوه دریافت کد یکتا در بیمه

 امنیت دسته‌چک‌های جدید

طبق اعلام بانک مرکزی دسته‌چک‌های جدید که از طریق سامانه صیاد صادر می‌شوند دارای سه نوع ویژگی امنیتی هستند. اولین ویژگی امنیتی این است که سری و سریال‌های چک به‌صورت برجسته چاپ‌شده که کاملاً قابل‌لمس هستند. در سطح دوم ویژگی‌های امنیتی دیداری مانند واتر مارک و طرح مخفی در برگه چک وجود دارد که این دو سطح به‌راحتی توسط عموم مردم قابل‌تشخیص است. در سطح سوم نیز ویژگی‌های امنیتی حرفه‌ای به چک‌ها افزوده‌شده که قابل‌تشخیص توسط ابزارها است و برای بانکداران و اشخاصی که استفاده مستمر و مکرری از چک‌ها دارند قابل‌استفاده خواهد بود.

نحوه استعلام غیر حضوری چک

با جایگزینی چک‌های صیادی به‌ جای چک‌های قدیمی، از یکسو شرایط صدور چک برای افراد بدحساب سخت‌تر شده و از سوی دیگر دریافت‌کننده چک می‌تواند با استعلام سوابق حساب و چک‌های برگشتی فرد صادرکننده، بابت نقد شدن چک دریافتی اطمینان خاطر بیشتری پیدا کند. بنابراین قبل از دریافت چک می‌توانید، سابقه حساب و تعداد چک‌های برگشتی صادرکننده چک را از بانک مرکزی استعلام بگیرید.

ویژگی بسیار مهم سامانه صیاد این است که یک شماره منحصر به فرد بر روی هر برگ چک درج می شود که دریافت کننده چک می تواند این رقم را به سامانه پیامکی بانک مرکزی ارسال کند و در همان لحظه از سوءسابقه صاحب چک مطلع شود. اگر مشکلی وجود داشته باشد همان لحظه گیرنده پیامک مطلع می شود و می تواند قبل از اینکه چک را دریافت کند معامله را قطعی نکند، این موضوع اطمینان نسبی به افراد می دهد که اصالت چک اطمینان بخش است و ضمن آنکه وضعیت صاحب چک استعلام شده است.

هموطنان می توانند با ارسال شناسه استعلام 16 رقمی مندرج در چک های صیادی به سامانه استعلام پیامکی بانک مرکزی با سرشماره 701701 و در قالب زیر از وضعیت اعتباری صادرکننده چک از نظر تعداد و مبلغ چک های برگشتی ثبت شده نزد بانک مرکزی مطلع شوند.

قالب ارسال پیامک استعلام (از سمت چپ): شناسه 16 رقمی مندرج بر روی چک*1*1

هزینه استعلام پیامکی چک صیادی

شما بابت استعلام هر چک صیادی از سامانه بانک مرکزی باید هزینه 350 تومانی پرداخت کنید. این هزینه بابت کل فرایند استعلامی و تمامی پیام‌های پاسخ ارسال‌شده برای درخواست‌کننده استعلام است. در واقع شما بابت هر استعلام این هزینه را پرداخت می‌کنید نه هر پیامک دریافتی بابت استعلامی که درخواست دادید. شما با هر شماره تلفن همراه می‌توانید در طول روز چهار استعلام مربوط به چک‌های صیادی را درخواست کنید.

بیشتربخوانید: خرید اینترنتی در روزهای کرونایی

نحوه استعلام رایگان چک‌های صیادی

همچنین امکان استعلام چک‌های صیادی از طریق تارنمای بانک مرکزی به نشانی cbi.ir به صورت رایگان فراهم شده است. بر این اساس مشتریان می‌توانند شناسه استعلام 16 رقمی مندرج در چک‌های صیادی را در بخش استعلام چک صیادی سایت بانک مرکزی وارد کرده و نسبت به اعتبارسنجی چک به صورت رایگان و نامحدود اقدام کنند.

نویسنده: علی اکبررضایی