تیتربرتر: کاهش تقاضا برای اجاره مسکن میتواند به دلیل عوامل مختلفی از جمله رکود اقتصادی، افزایش قیمت اجاره و یا تغییر در نیازهای مسکن باشد اما درحالحاضر سایه سنگین تورم بر بازار مسکن عامل اصلی شرایط پیش آمده است.
تازهترین تحقیقات میدانی از بازار اجاره سه کلانشهر مشهد، اصفهان و شیراز نشان میدهد بازار اجاره این شهرها هماکنون با طیف تازهای از «عرضهکننده-متقاضی» واحدهای استیجاری مواجه است. این طیف تازه به دنبال ادامه تورم عمومی بالا و افزایش هزینهها در سبد هزینههای خانوار، شکل تازهای از عرضه و تقاضای ملکی در بازار اجاره را رقم زدهاند.
آنها درصدد هستند آپارتمان خود را به بازار اجاره عرضه کنند. هدف این افراد که جزو عرضهکنندههای «تکخانهای» هستند، مهاجرت به مناطق ارزانتر شهر یا سکونت در آپارتمانهای ارزانقیمتتر در همان منطقه است. با این نیت که از مابهالتفاوت اجارهبهای دریافتی و اجارهبهایی که بابت محل سکونت جدیدشان پرداخت میکنند، بتوانند بخشی از هزینههای زندگی خود را پوشش دهند. ادامه تورم بالا و افزایش هزینههای زندگی این گروه از «تکخانهایها» را به «مستاجران مالک» تبدیل کرده است. پیشتر، مستاجران مالک در بازار اجاره شرایط کاملا متفاوت و معکوسی داشتند.
به این معنا که گروهی از مستاجرها افرادی بودند که در مناطق ارزانتر شهر آپارتمان داشتند اما برای افزایش کیفیت سکونت خود اقدام به عرضه آن واحد مسکونی به بازار اجاره کرده و در واحد مسکونی دیگری در مناطق با کیفیت بالاتر مستاجر میشدند. یا به دلیل ناکافی بودن مساحت واحد مسکونی خود آن را به بازار اجاره عرضه کرده و خود در واحد مسکونی بزرگتری به عنوان مستاجر ساکن میشدند. هماکنون اما فعالان بازار اجاره از شکلگیری گروهی کاملا متفاوت از مالکان مستاجر در بازار مسکن خبر میدهند؛ افرادی که نه تنها به دنبال واحد مسکونی گرانتر با کیفیت بالاتر نیستند بلکه واحد مسکونی خود را با هدف پوشش بخشی از هزینههای زندگی در مناطق متوسط به بازار اجاره عرضه کرده و خود به مناطق پایینتر برای اجاره واحدهای با اجارهبهای مناسبتر مهاجرت میکنند. فعالان بازار اجاره این شرایط را تاوان ادامه تورمهای عمومی بالا و رشد هزینههای زندگی خانوار در مقایسه با شرایط درآمدی آنها میدانند.
قیمت مسکن در ۵ سال ۱۰ برابر شد
بابک نگاهداری در اجلاس سراسری انبوهسازان مسکن و ساختمان ایران با یادآوری اینکه قیمت مسکن و اجارهبها در بازه زمانی ۵ ساله یعنی از سال ۹۷ تا سال ۱۴۰۲، ۱۰ برابر شده اظهار کرد: در سبد خانوارهای ایرانی، اصلیترین هزینه مسکن است و اگر نتوانیم تورم مسکن را کنترل کنیم، تلاشهای دولت برای مهار تورم در سایر حوزهها خیلی در زندگی مردم ملموس نخواهد بود.
وی یادآور شد: رهبر معظم انقلاب در دیدار اخیر با هیئت دولت بر موضوع مسکن و جدیتر گرفتن آن تاکید کردند. این مسئله نشان میدهد باید تمرکز زیادی روی این موضوع داشته باشیم.
بیشتر بخوانید:
رئیس مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی با اشاره به ناترازی عرضه و تقاضا در بازار مسکن تصریح کرد: این ناترازی مربوط به کاهش تولید مستمر در دهه ۹۰ است.
نگاهداری اضافه کرد: قانون جهش تولید و به تبع آن، نهضت ملی مسکن، برای کاهش ناترازی و بهبود وضعیت مسکن توسط دولت در حال پیگیری است. حدود دو سال از اجرای قانون میگذرد که شاهد نقاط مثبتی در اجرای آن هستیم.
وی یکی از اثرات مثبت را تغییر نگاه دولت از نظارهگر به کنشگر دانست و افزود: دولت مسکن را از اولویتهای اجرایی خود قرار داده و جلسات متعددی در این زمینه برگزار شده است. شخص رئیس جمهور نیز برای آن وقت میگذارد و فعالیتها برای تامین گسترده مسکن در حال اجراست.
رئیس مرکز پژوهشهای مجلس بیان کرد: باید از تجارب گذشته در اجرای نهضت ملی مسکن استفاده کنیم ضمن اینکه باید برای سوداگری و اثربخشی در بازار مسکن برنامهریزی دقیقی داشته باشیم.
