به گزارش تیتربرتر؛ سازمان انرژی اتمی هفته پیش از قطع فعالیت تعدادی از دوربینهای فراپادمانی آژانس خبر داد و اعلام کرد از امروز فعالیت دوربینهای فراپادمانی دستگاه اندازهگیری برخط سطح غنا OLEM و فلومتر آژانس قطع میشود که دستور آن به مسؤولان مربوط داده شده است.
دستیابی به توافق با ایران دشوار است؟
مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی روز یکشنبه در مصاحبهای گفت که باید با مقامهای ایران بنشینیم و به وضعیت رسیدگی کنیم.
«رافائل گروسی» مدیر کل آژانس بینالمللی انرژی اتمی روز شنبه گفت که باید با مقامهای ایران بنشینیم و به وضعیت رسیدگی کنیم. وی که با شبکه خبری سیانان مصاحبه میکرد در ادامه گفت: «اقدام ایران در حذف ۲۷ دوربین و سامانههای نظارتی از تاسیسات هستهای ایران بسیار نگران کننده است».
گروسی اضافه کرد: «دستیابی به توافق با ایران بدون اینکه آژانس اطلاعات کافی در مورد برنامه هستهای این کشور به دست آورد، دشوار است». مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی اضافه کرد: «تنها راه ایران برای جلب اعتماد و پیشبرد اقتصاد خود این است که به بازرسان آژانس اجازه دهد تا کار خود را انجام دهند».
رافائل گروسی روز جمعه نیز مدعی شد که اقدام ایران در توقف فعالیت برخی از دوربینهای آژانس اقدامی منفی به شمار میآید.
وی که با شبکه خبری الجزیره مصاحبه میکرد، افزود: «فعالیتهای بازرسی به ایران کمک کرده و به این کشور فرصت اثبات این گفته را که چیری برای مخفی کردن در برنامه هستهای خود ندارد، میدهد».
گروسی در ادامه سخنانش گفت که اقدام اخیر ایران بر مذاکرات وین تاثیر منفی خواهد داشت.
مدیر کل آژانس بینالمللی انرژی اتمی اضافه کرد: «ایران باید همیشه روی بازرسیهای بی طرفانه و متعادل آژانس حساب کند، کاری که فقط آژانس میتواند آن را انجام دهد».
وی همچنین ابراز امیدواری کرده بود که در نزدیکترین زمان ممکن بتواند به ایران سفر کرده و با مقامات ایرانی گفتوگو کند.
شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی روز چهارشنبه (۱۸ خرداد/ ۸ ژوئیه) قطعنامهای را که ایران را به عدم همکاری با آژانس بینالمللی انرژی اتمی متهم میکند با ۳۰ رأی موافق، ۲ رأی مخالف (روسیه و چین) و ۳ رأی ممتنع (هند، لیبی و پاکستان) به تصویب رساند.
سازمان انرژی اتمی ایران ساعاتی قبل از تصویب این قطعنامه با صدور بیانیهای از قطع فعالیت تعدادی از دوربینهای فراپادمانی آژانس بینالمللی انرژی اتمی در ایران خبر داده بود.
در بیانیه سازمان انرژی اتمی آمده بود: «جمهوری اسلامی ایران تاکنون همکاریهای گستردهای با آژانس بینالمللی انرژی اتمی داشته است که متأسفانه آژانس بدون اینکه در نظر داشته باشد که این همکاریها ناشی از حسن نیت ایران است، نه تنها قدردان این همکاریها نبوده، بلکه به نوعی آن را وظیفه ایران نیز تلقی کرده است. به همین دلیل تصمیم گرفته شد از امروز فعالیت دوربینهای فراپادمانی دستگاه اندازه گیری بر خط سطح غنا OLEM و فلومتر آژانس قطع شود که دستور آن به مسئولان مربوطه داده شده است.»
این تحولات در حالی رخ دادهاند که مذاکرات رفع تحریمها در وین از چند ماه پیش دچار وقفه شد. دولت آمریکا از زمان آغاز این مذاکرات به جای پیشنهاد دادن ابتکارهای عملی برای پیشرفت گفتوگوها بارها تلاش کرده طرفهای مختلف را به کند کردن روند مذاکرات و ایجاد مانع بر سر راه آن متهم کند.
مطالب مرتبط:
ایران علاوه بر این در سال ۲۰۱۵ به توافقی با کشورهای موسوم به گروه ۱+۵ برای حل و فصل تنشها بر سر برنامه هستهای خود دست پیدا کرد. علیرغم اذعان آژانس بینالمللی انرژی اتمی به پایبندی ایران به تمامی تعهداتش، دولت آمریکا در اردیبهشتماه سال ۱۳۹۷ به صورت یکجانبه از این توافق خارج شد.
دولت جدید آمریکا به ریاست «جو بایدن» مدعی است قصد دارد از طریق مذاکرات جاری در شهر وین آمریکا را به توافق هستهای برجام بازگرداند اما تا کنون از اجرای تعهداتش در این راستا خودداری کرده است.
طرفینِ توافق هستهای با ابتکار عمل مانع از سقوط برجام شوند
یک کارشناس مسائل بینالملل، درباره قطعنامه اخیر صادره در شورای حکام آژانس بین المللی انرژی اتمی گفت: روابط تقابلی کمکی به وجود نظارت های آژانس بین المللی انرژی اتمی در ایران نمی کند و لذا طرفینِ توافق هسته ای باید با ابتکار عمل مانع از سقوط برجام شوند.
رضا ذبیحی در خصوص افق روابط ایران و آژانس بین الملی انرژی اتمی بعد از قطعنامه اخیر شورای حکام علیه تهران گفت: اقدام کشورهای اروپایی در همراهی با آمریکا از نظر ایران یک اقدام غیرسازنده در مقابلِ حسن نیت اعمال شده برای نظارت های فراپادمانی بود و در نتیجه ایران تصمیم گرفت این نظارت های فرا پادمانی آژانس بین الملل انرژی اتمی را متوقف کند. این اتفاقات متقابل، قطعا روابط آژانس و ایران را تحت الشعاع قرار خواهد داد.
این استاد دانشگاه در پاسخ به سوال دیگری در خصوص اینکه این تحولات چه تاثیری بر روند احیای برجام و آینده مذاکرات متوقف شده در وین خواهد داشت، اظهار کرد: اتفاقات اخیر زمینه احیای برجام را به طور قابل توجهی کاهش داده است. با این وجود اگر چه در حال حاضر، مذاکرات به شکل سنتی در وین ادامه ندارد، اما رایزنی های فرامنطقه ای و منطقه ای همچنان وجود دارد. به طوری که شاهد هستیم اخیرا برخی کشورها از جمله قطر هم در این زمینه سعی کردند به عنوان میانجی اقداماتی را انجام دهند.
ذبیحی ادامه داد: این رایزنی ها که در سطوح مختلف منطقه ای و فرامنطقه ای ادامه دارد، می تواند تاثیر قابل توجهی در کاهش تنشها میان طرفین داشته باشد و از سیاسی شدن موضوعات فنی جلوگیری کند، به طوری که در نهایت سبب از سرگیری مذاکرات وین گردد.
این کارشناس مسائل بین الملل درباره نقش اسرائیل در این تحولات با توجه به سفر اخیر گروسی به تل آویو گفت: البته آقای گروسی مدعی است که وی در سفر به اسرائیل این پیام را به آنها داده است که اجازه بدهند آژانس کار خود را انجام دهد. با این وجود این سفر در آستانه نشست شورای حکام سوال برانگیز بود و به همین دلیل ایران نیز اعتراض خود را به این سفر اعلام کرد.
این پژوهشگر روابط بین الملل ادامه داد: به هر حال نمی توان از نظر دور داشت که شرایط تقابلی میان ایران و آژانس، وضعیتی است که مورد رضایت اسرائیل است و بنابراین عجیب نیست که شاهد تلاش های اسرائیل در این راستا باشیم.
ذبیحی همچنین در پاسخ این پرسش که "برای کاهش تنش های موجود بین ایران و آژانس و بازگشت روابط ایران و آژانس به یک رابطه فنی باید چه اقدامات صورت بگیرد ؟" نیز گفت: شرایط تقابلی کمکی به آژانس نمی کند و باعث کاهش نظارت های این نهاد می شود و از سوی دیگر این شرایط مورد رضایت ایران نیز نیست، چون احتمال احیای برجام را به طور قابل توجهی کاهش می دهد.
این کارشناس مسائل بینالملل افزود: در نتیجه باید شرایطی فراهم شود تا مذاکرات وین از سرگرفته شود و طرفین بتوانند برای مشکلات باقی مانده همچون سایر موارد راه حلهای دیپلماتیک بیابند.
ذبیحی تصریح کرد: در نتیجه برای معکوس شدن روابط تقابلی، لازم است طرفینِ توافق هسته ای با ابتکار عمل مانع از سقوط برجام شوند.
آنچه دیگران می خوانند:
گزارش از: علی اکبر رضایی
