درمان اعتیاد در ایران با چالش‌های زیادی همراه است و این موضوع همیشه یکی از دغدغه‌های اصلی مسئولان بوده است.

مسعود جوادی از مدیران اسبق حوزه درمان و متخصص حوزه اعتیاد در گفت‌وگو با خبرنگار تیتربرتر، گفت: حدود پانزده سال پیش به دلیل افزایش مصرف اعتیاد به روش تزریقی و شیوع بالای بیماری ایدز ( HIV ) و هپاتیت B وC در معتادین تزریقی؛ وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی با هماهنگی ستاد مبارزه با مواد مخدر در یک تصمیم کارشناسی، متادون و بوپره نورفین را از طریق تاسیس مراکز درمان سوء مصرف مواد وارد چرخه درمان بیماران کرد.

مطالب مرتبط : بهترین دارو برای تسکین درد اعتیاد چیست

تاسیس ٧ هزار مرکز درمان سوء مصرف مواد مخدر

وی با اشاره به تاسیس بیش از ٧ هزار مرکز درمان سوء مصرف مواد افزود: این مراکز بدون شک نقش پر رنگ و قابل قبول در کنترل و درمان اعتیاد به ویژه کنترل اعتیاد تزریقی داشتند، ولی در حال حاضر پس از گذشت ۱۵ سال علیرغم خدمات مثبت وزارت بهداشت، ستاد مبارزه با مواد مخدر و مراکز درمان سوء مصرف مواد علاوه بر تغییر مواد مخدر سنتی به صنعتی با پدیده دیگری از اعتیاد، به صورت وابستگی به متادون و بوپره نورفین روبرو هستیم؛ که باید درکنار رویکرد‌های موفق قبلی قطع وابستگی به این مواد نیز انجام شود.

جوادی، برای دستیابی به نتایج درمان بیماران اعتیاد در شرایط کنونی، توجه به ۴ مساله را قابل توجه دانست: اول اینکه پروتکل طراحی شده توسط وزارت بهداشت پاسخگوی مشکلات جدید نیست و بازنگری جدی در پروتکل درمانی با همکاری آن وزارت، ستاد مبارزه با مواد مخدر و مراکز ترک اعتیاد بیش از پیش احساس می‌شود. دوم اینکه ستاد مبارزه با مواد مخدر همواره نقش حمایتی و مثبتی در این راستا داشته است و همکاری ستاد در کنترل وضعیت جدید بسیار موثر می‌باشد. سوم اینکه بازنگری در سرفصل‌های آموزش دوره‌های مراکز درمان سوء مصرف مواد (MMT) برای پزشکان و روان شناسان لازم است و در اخر می‌بایست با تاسیس و توسعه فعالیت مراکز تحقیقاتی، به سمت استفاده از روش‌های درمانی روز دنیا به ویژه اقدامات پاراکلینیکی نوین من جمله RTMS و استفاده از ایمپلنت‌های ویژه مانند ایمپلنت نالتروکسان که توسط FDA نیز تایید شد، حرکت کنیم.

مطالب مرتبط : بحران فاجعه در جامعه ایران

لزوم بهره گیرى از روش هاى درمان جدید در اعتیاد صنعتى

این متخصص حوزه اعتیاد، نتایج اقدامات گذشته در کاهش آسیب‌های اجتماعی از پدیده اعتیاد را قابل تحسین خواند، و اظهار کرد: البته اقدامات مناسبی انجام داده و می‌دهیم، اما با ورود اشکال جدید مواد مخدر به ویژه محرک‌ها و مخدر‌های صنعتی به این حوزه و قدرت تخریبی زیاد آنها، می‌بایست در بهره گیری از روش‌های جدید متناسب با نیاز‌های موجود سرعت بیشتری داشته باشیم که در این زمینه ضعیف عمل می‌کنیم.

وی ضمن تاکید بر تاسیس مراکز تخصصی روانپزشکی و ترک اعتیاد در کنار مراکز درمان سوء مصرف اظهار کرد: در شرایط کنونی نیاز به فعالیت مراکز ترک اعتیاد بستری لازم و ضروری است. زیرا در این مراکز با رویکرد همه جانبه درمانی و بهره گیری از متخصصین روانپزشکی، نورولوژی، داخلی، بیهوشی و مسمومیت در کنار روانشناسان و نیز استفاده از آخرین روش‌های پاراکلینیکی شامل RTMS، نورو فیدبک و بیو فیدبک به عنوان مکمل روش‌های قبلی به درمان بیماران می‌پردازند.

جوادی، از بیماری اعتیاد بعنوان یک بیماری مالتی فاکتوریال نام برد و گفت: بیماری مالتی فاکتوریال به بیماری اطلاق می‌شود که عامل ابتلا به آن چندین علت متفاوت است و عوارض متعددی را برای بیمار ایجاد می‌کند. از این رو این بیماری، جنبه‌های مختلف فردی، خانوادگی و اجتماعی بیمار را مختل می‌کند، به همین جهت در تدوین پروتکل‌های جدید باید دید وسیع تری برای کنترل اعتیاد مورد توجه قرار گیرد.

جوادی با اشاره به تعداد پایین مراکز تخصصی روانپزشکی و ترک اعتیاد در تهران، یادآورى کرد: از خصوصیات بارز این مراکز، درمان همزمان بیماری‌های روان پزشکی فرد (از جمله افسردگی، اضطراب، اختلال شخصیتی، وسواس) در کنار درمان وابستگی به مواد مخدر است که نقش بسیار مهمی در پیشگیری از عود بیماری دارد.

پایین بودن سن اعتیاد در ایران

وی افزود: پایین بودن میزان سن اعتیاد در کشور، سهولت در دسترسی به مواد مخدر به ویژه مواد صنعتی، تهیه آسان متادون و بوپره نورفین، افزایش تعداد معتادان متهاجر را از مسائل و مشکلات مهم در پیشگیری از عود بیماری عنوان کرد.

وی در خاتمه از خانواده ها‌ی درگیر با اینگونه بیماران توصیه کرد: به سمت برخورد‌های فیزیکی و سلبی نروند. آن‌ها را تحقیر نکنند و در فرایند درمان از بیماران حمایت‌های عاطفی و عملی داشته باشند. زیرا امید و داشتن روحیه یکی از شروط اصلی در درمان بیماری‌های مرتبط با مسائل روانپزشکی است.

خوب و بد «جمع‌آوری پاتوق معتادان متجاهر»

درحالی که چندی پیش نیروهای پلیس، طرح پاکسازی معتادان متجاهر را در شمال غرب تهران به منظور جمع‌آوری معتادان متجاهر آغاز کرده‌اند، رئیس انجمن درمانگران اعتیاد کشور می‌گوید: در صورتی می‌توان جمع‌آوری پاتوق‌های معتادان را امر موثری دانست که پاتوق‌ها توسط گروه‌های همیار پاک‌سازی شود و معتادان پاتوق نیز پس از جمع‌آوری، تحت درمان و حمایت‌های طولانی مدت قرار گیرند.

مبارزه با اعتیاد باید همگانی شود

استاندار چهارمحال و بختیاری با اشاره به لزوم مبارزه با مواد مخدر و پیشگیری از گرایش به مصرف آن گفت: مبارزه با این بلای خانمان‌سوز باید اجتماعی شود.

اقبال عباسی شامگاه سه‌شنبه در شورای هماهنگی مبارزه با مواد مخدر چهارمحال و بختیاری تاکید کرد: بحث مبارزه با مواد مخدر باید از محرمانه بودن خارج شود و حیات خلوت‌ در این بخش از بین برود.

وی افزود: مبارزه با تهیه، توزیع و مصرف مواد مخدر در بخش‌های مختلف جامعه برای عموم مردم تشریح شود و در زمینه‌ همکاری بیشتر خانواده در حوزه مبارزه شفاف‌سازی شود.

عباسی تصریح کرد:مقابله با کانون‌های تهیه، توزیع و مصرف مواد مخدر به همکاری مدیران، استادان و دانشجویان دانشگاه‌ها نیاز دارد.

وی یادآور شد: خروجی بحث مبارزه با مواد مخدر و اجتماعی شدن این موضوع، نتایج و دستاوردهای بهتری خواهد داشت.

رییس شورای هماهنگی مبارزه با مواد مخدر چهارمحال و بختیاری اظهار داشت: توان خیران و فعالان بخش خصوصی در شناسایی، مبارزه، ترک اعتیاد و پس از آن اشتغالزایی بهبودیافتگان به کار گرفته شود.

وی گفت: راهکارهای کاهش گرایش و مصرف انواع موادمخدر در دانشگاه‌های چهارمحال و بختیاری مطالعه و نتایج آن تا جلسه بعد به اعضای شورای هماهنگی مبارزه با مواد مخدر استان ارایه شود.

عباسی تاکید کرد: بهره‌گیری از کمک‌های خانواده‌ها در اجتماعی شدن مبارزه با مواد مخدر در دانشگاه‌ها و محیط‌های آموزشی تاثیرگذار است.