گوگل برای پیدا کردن اپلیکیشنهای اندرویدی در پلی استور قابلیتهای جدیدی را اضافه میکند تا کاربران بیشازپیش به استفاده از مارکت رسمی تشویق شوند. کاربران اندروید فعلا با استفاده از جستوجو در خود پلتفرم، مطالعهی وبسایتهای بررسی اپلیکیشن و دستهبندی پلی استور، توانایی پیدا کردن اپلیکیشنهای مورد نظر خود را دارند. اکنون قابلیت جدیدی به مارکت رسمی اندروید یعنی Play Store اضافه شده است که امکان درج برچسب برای اپلیکیشن را نیز به کاربر میدهد.
توسعهدهندههای اندروید از هفتهی گذشته با قابلیتی روبهرو شدند که آنها را ملزم به وارد کردن برچسب (Add Tags) در بخش داشبورد اپلیکیشن در پلی استور (Play Console) میکرد. درواقع آنها باید برچسبهایی را برای توضیح اپلیکیشن خود وارد میکردند که برای پیدا کردن آسانتر آن، کاربرد داشته باشد. برچسبها بهنوعی مکمل دستهبندی در پلی استور محسوب میشوند تا با کاربردی آسانتر نسبت به توضیحات اپلیکیشن، گروهبندی و پیدا کردن آنها را تسهیل کنند.
در بخشی از دستورالعمل جدید برای وارد کردن برچسب اپلیکیشنها میخوانیم:
به اپلیکیشن خود برچسب اضافه کنید تا گوگل راحتتر محتوا و کاربرد آن را شناسایی کند. برچسبها احتمالا روی محل نمایش اپلیکیشن در گوگل پلی تأثیر خواهند داشت. بهعلاوه گروههایی که اپلیکیشن شما با آنها رقابت میکند هم با برچسب مشخص میشوند.
توسعهدهندهها میتوانند از فهرست ۱۵۰ برچسب پیشنهادی گوگل، پنج عدد را برای اپلیکیشن خود انتخاب کنند. بخش برچسبها گزینهای بهنام برچسبهای پیشنهادی (Suggested Tags) هم دارد که احتمالا مواردی مرتبط با اپلیکیشن را به توسعهدهنده پیشنهاد میکند تا در ورود اطلاعات سریعتر عمل کند. برای انتخاب برچسبهای دیگر نیز قابلیت جستوجو در میان آنها در اختیار توسعهدهنده قرار میگیرد.
بخش ویرایش برچسبها در منوی app>Store presence>Store listing>Categorization>Manage tags در اختیار توسعهدهندهها قرار دارد. راهنمای گوگل به توسعهدهندهها پیشنهاد میکند که برچسبهایی کاملا مرتبط با اپلیکیشن خود انتخاب و ثبت کنند. در راهنما میخوانیم:
کاربر کاملا ناآشنا با اپلیکیشن باید با نگاه به برچسبها بهصورت روشن با محتوا و تجربهی آن و دلیل دستهبندی آشنا شود.
گوگل توضیحاتی را نیز برای تغییر احتمالی برچسب اپلیکیشن ارائه میکند. تغییر برچسب طبق دستورالعمل تنها زمانی ممکن خواهد بود که تغییری اساسی در محتوا یا کاربرد اپلیکیشن صورت بگیرد. در چنین وضعیتی برچسبها باید بهگونهای تغییر کنند که نزدیکترینها به کاربرد و محتوای اپلیکیشن باشند.
برچسب اپلیکیشنهای پلی استور اکنون در اختیار توسعهدهندهها قرار دارد و ابزارها نیز از هفتهی گذشته ارائه شدهاند. هنوز مشخص نیست که تغییرات چه زمانی در بخش کاربران اعمال خواهد شد و جستوجو براساس برچسب چه زمانی ممکن میشود. بههرحال با توجه به برنامهی جامع گوگل، احتمالا زمان زیادی تا عرضهی رسمی این قابلیت برای کاربران باقی نمانده است.
پایان راه مارکتهای اپلیکیشن
شاید زمان آن رسیده است که از زندانی ساختهشده توسط گوگل و اپل رهایی پیدا کنیم. زندانی که در آن تنها میتوانیم از محصولاتی استفاده کنیم که این شرکتها در مارکتهای اپلیکیشن خود عرضه میکنند. وب اپلیکیشنهای پیشرو که بهنام Progressive Web Application یا WAP شناخته میشوند، اکنون کاربرد زیادی در کامپیوترهای شخصی دارند و با سرعت بالا در حال نفوذ به اکوسیستم گوشیهای هوشمند نیز هستند. چنین نفوذی بهصورت کامل روند دریافت اپلیکیشنها و منابع دریافتی آنها را تغییر میدهد.
بهروزرسانی جدید در نسخهی پیشنمایش گوگل کروم، ظرفیتهای احتمالی برای گسترش هرچه بیشتر اپلیکیشنهای تحت وب جدید را نشان میدهد. کاربران دیگر میتوانند اپلیکیشنها را بهراحتی با کلیک روی دکمهای که در نوار آدرس مرورگر ظاهر میشود، دریافت کنند. با دریافت اپلیکیشنهای اینچنینی، دسترسی کاملی به نسل جدیدی از نسخهی وب سرویسهایی همچون اسپاتیفای خواهیم داشت. درنتیجه برای دریافت و اجرای آنها هیچ نیازی به اپاستور یا گوگل پلی نداریم.
دکمههای دانلود که در پیشنمایش کروم به نمایش درآمدند، نمایی از آیندهی توسعهی اپلیکیشن در جهان هستند. اگر بهعنوان نمونه یک PWA را اجرا کنید، تجربهای شبیه به اجرای برنامهها در محیط اصلی سیستمعامل را خواهید داشت. ظاهر جدید با گزینهی دانلود اپلیکیشن دیده میشود که تا زمان استفاده از مرورگر پشتیبان قابلیتهای جدید، قابل استفاده خواهد شد.
در صورتی که کاربر اپلیکیشن مورد نظر را دانلود و نصب کند، اپلیکیشن در پنجرهی اختصاصی خود باز میشود که در داخل مرورگر خواهد بود. بهعلاوه میانبر مورد نظر برای اجرای آن نیز در دسکتاپ ساخته شده و امکانات کاملی به کاربر عرضه میشود؛ امکاناتی همچون ارتباط با دکمههای میانبر صفحهکلید که تجربهای دقیقا مشابه اپلیکیشنهای عادی ایجاد میکند.
بهروزرسانیهای آتی امکانات بیشتری در اختیار اپلیکیشنهای تحت وب قرار میدهد. گزینههای مخفی در مرورگر کروم به PWA امکان میدهد که هر زمان لینک مرتبطی در مرورگر کلیک شد، اجرا شوند. بهعنوان مثال اپلیکیشن PWA توییتر با پیادهسازی این قابلیت به خوبی اپلیکیشن اصلی اجرا میشود و لینکهای مرتبط با توییتها را نمایش خواهد داد.
شاید در نگاه اول وب اپلیکیشنهای پیشرو مانند وبسایتهای عادی به نظر برسند. البته فناوریهای متعددی در پشت صحنهی این اپلیکیشنها قرار دارند میشوند که امکان اجرای آنها مانند اپلیکیشنهای سنتی را به کاربران میدهند. قابلیتهایی همچون اجرا در حالت آفلاین، نمایش اعلان، میانبرهای صفحهکلید و از همه مهمتر قابلیت نصب روی دسکتاپ یا صفحهی هوم گوشی هوشمند در وب اپلیکیشنهای پیشرو وجود دارند.
پیشرفت در توسعهی اپلیکیشنهای نسل جدید، خصوصا برای شرکتهایی که اپلیکیشنهای روزمره تولید میکنند، مهم محسوب میشود. اپلیکیشنهایی که بهنوعی به نیاز همیشگی کاربران تبدیل شدهاند و تقریبا همیشه توسط آنها اجرا میشوند. بسیاری از آنها در پشتصحنه از فناوریهای وب استفاده میکنند تا حداکثر صرفهجویی را در زمان و هزینه داشته باشند که پیچیدگی توسعه را نیز کاهش میدهد. درنهایت زمان مورد نیاز برای ارائهی قابلیتها در سیستمعاملهای متنوع نیز کاهش مییابد.
اپلیکیشنهای محبوبی همچون اسلک، اسپاتیفای، توییتر، ویژوال استودیو کد و واتساپ اکنون برای ساختن نسخههای دسکتاپ از تکنولوژیهای وب استفاده میکنند. چنین رویکردی به آنها امکان میدهد تا با یک کد، در همهجا بهراحتی اجرا شوند. ابزاری بهنام Electron این امکان را ایجاد میکند تا اپلیکیشنها را با استفاده از فناوریهای وب و با ظاهر و قابلیتهایی شبیه اپلیکیشنهای سنتی توسعه دهیم.
توسعهی یک اپلیکیشن برای همهی سیستمعاملها نیاز به هزینه و زمان زیادی دارد. بههمیندلیل توسعهی تحت وب بهعنوان انتخاب بهینه برای کاهش هزینهها و همچنین دسترسی به حداکثر کاربران مطرح میشود. PWA نیاز به ابزارهایی همچون Electron را از بین میبرد. چنین اپلیکیشنهایی با استفاده از کروم بهعنوان پایهی اجرایی، بهصورت ذاتی با سیستمعامل مقصد هماهنگ میشوند.
در اکوسیستم موبایل، شرایط برای PWA کمی متفاوت خواهد بود. مارکتهای متمرکزی که توسط گوگل و اپل مدیریت میشوند، تقریبا تنها راه برای نصب اپلیکیشن روی گوشی هوشمند هستند. البته گوگل امکان نصب برنامه از منابع دیگر را نیز به کاربر میدهد، اما روند مذکور بهصورت پیشفرض ممنوع است و با هر بهروزرسانی سیاستهای آن کمی تغییر میکند. درنهایت میتوان ادعا کرد که اکثر کاربران در دوقطبی مارکتهای اپلیکیشن زندگی میکنند.
بیشتر بدانید:گوگل شیطان هوشمند
وب اپلیکیشنهای پیشرو بهصورت فنی قابلیت اجرا در گوشیهای موبایل را دارند. آنها نسبت به اپلیکیشنهای سنتی منابع کمتری را اشغال میکنند. با وجود همهی مزایای PWA، تنها یکی از دو بازیگر بزرگ به آنها تمایل نشان داده است. گوگل سالها روی هماهنگی PWA با اندروید سرمایهگذاری کرد و به کاربران اجازه داد تا آنها را نصب کنند. بهعلاوه قابلیتهایی همچون اعلانها و کاربری آفلاین نیز از مدتها پیش در اندروید ارائه میشد.
اپل برخلاف گوگل هماهنگی کاملی با PWA نداشت و بسیاری از استانداردهای وب را بهخوبی پشتیبانی نکرد. استانداردهایی که منجر به اجرای بینقص وب اپلیکیشنهای پیشرو میشوند. شرکت صحبتی دربارهی برنامههای خود در این مورد نمیکند، اما میتوان پیشبینی کرد که دلیل آنها برای عدم پشتیبانی از PWA، ترس از کاهش درآمد در بخش اصلی درآمدی و کاهش تمایل کاربران به دانلود اپلیکیشنها باشد.
باتوجهبه روند کنونی دنیای اپلیکیشنها میتوان نتیجه گرفت که هم اپل و هم گوگل انگیزههای لازم برای پشتیبانی از اپلیکیشنهای سنتی را دارند. آنها با محدود کردن توسعهدهندهها به مارکتهای اختصاصی خود، سهم درآمدی همیشگی خود را از فروش اپلیکیشنها حفظ میکنند و همچنین کنترل بیشتری هم بر پلتفرمهای خود خواهند داشت. استفادهی توسعهدهندهها از نسل جدید اپلیکیشنهای تحت وب باعث میشود که شرکتهای صاحب سیستمعامل دیگر کنترل آنچنانی روی اپلیکیشنها نداشته باشند. البته از سمت اپلیکیشنها هم خروج از مارکتهای رسمی بهمعنای از دست دادن ظرفیت بالای توزیع آنها خواهد بود.
صرفنظر از عواقب آینده، وب اپلیکیشنهای پیشرو با سرعت مناسبی در حال رشد و توسعه هستند. بازیگران بزرگ صنعت هم به آنها روی آوردهاند که نوید آیندهی روشنتر را میدهد. بهعنوان مثال فیسبوک در کنفرانس F8 نمایی از طراحی جدید خود را نشان داد که نوعی PWA محسوب میشد. چنین کاربردهایی از سوی شرکتهای بزرگ نشان میدهد که فناوری مذکور چه ظرفیتهای بالایی برای بهبود تجربهی کاربران دارد.
فیسبوک در طراحی جدید که بهمرور برای کاربران عرضه میشود، بیشتر ظاهری شبیه به اپلیکیشن دارد. چنین طراحی، قدمهای اولیه را برای ارائهی اپلیکیشنی مجزا آماده میکند که خارج از فضای مرورگر اجرا خواهد شد. طراحی جدید وبسایت توییتر نیز نوعی وب اپلیکیشن پیشرو است. این طراحی حاصل تغییرات اساسی در وبسایت موبایلی شرکت بود که درنهایت به وبسایت اصلی تبدیل شد.
استفادهی شرکتهای بزرگ از PWA نشاندهندهی ظرفیتهای بالای آنها است
دادههای آماری از تغییر تجربههای کاربری، مهر تأییدی بر تمایل شرکتها به استفاده از اپلیکیشنهای جدید تحت وب است. بهعنوان مثال، تیندر ادعا میکند که استفاده از PWA منجر به کاهش زمان بارگذاری از ۱۱ به ۴ ثانیه شد. بهعلاوه حجم سرویس نیز نسبت به اپلیکیشن اندرویدی ۹۰ درصد کاهش یافت. علیاکسپرس مثال دیگری است که با استفاده از وب اپلیکیشنهای پیشرو نرخ تبدیل خود را ۱۰۴ درصد بهبود داد و زمان سپری شده در پلتفرم هم افزایش ۷۴ درصدی تجربه کرد.
مایکروسافت در پایان سال ۲۰۱۸ اعلام کرد که به توسعهدهندهها امکان نمایش اپلیکیشنهای مبتنی بر PWA را در ویندوز استور میدهد. چنین تصمیمی نصب اپلیکیشنهای نسل جدید را در میلیونها کامپیوتر سرتاسر جهان امکانپذیر میکند. ردموندیها اکنون نیز در دنیای وب جستوجو میکنند و وب اپلیکیشنهای پیشرو را بهصورت خودکار به ویندوز استور میافزایند. احتمال میرود گوگل نیز روندی مشابه را تا پایان سال ۲۰۱۹ در پلی استور اجرا کند.
مرورگر سافاری در iOS هنوز مشکلاتی برای وب اپلیکیشنهای پیشرو ایجاد میکند. البته بهنظر میرسد اپل بهمرور سیاستهای خود را در این زمینه تغییر میدهد، چرا که برخی استانداردهای اکنون در این مرورگر پشتیبانی میشوند. درنهایت هنوز بسیاری از قابلیتهای کلیدی مانند استفاده از دوربین آیفون توسط PWA یا ارسال اعلان در سیستمعامل اپل غیرفعال هستند.
اگر اپل به مسدود و محدود کردن اپلیکیشنهای PWA ادامه دهد، نفوذ و گسترش آنها در هالهای از ابهام قرار میگیرد. البته چنین تصمیمی برای کوپرتینوییها ریسکهایی بههمراه خواهد داشت. چنین رویکردهایی در گذشته منجر به جریان افتادن پروندههای ضد انحصارگرایی (آنتی تراست) شدهاند.
کارشناسان اعتقاد دارند امروز فناوریهای وب اپلیکیشنهای دسکتاپ را از گردونه خارج کردهاند و دکمههای نصب سریع در مرورگرهایی همچون کروم و اج، کار را تمام خواهند کرد. میلیونها کاربر در سرتاسر جهان زمان زیادی از فعالیت روزانهی خود را در مرورگرها سپری میکنند. چنین روندی نشان میدهد که وب باید به پلتفرم اپلیکیشنها تبدیل شود. چنین رویکردی یک تغییر مسیر از اکوسیستمهای بسته خواهد بود که به دنیای وب آزاد و باز ختم خواهد شد. در چنین دنیایی هرکس میتوند اپلیکیشن خود را بسازد و آن را برای میلیونها نفر منتشر کند.
گرداورنده:معین کرمی
