تیتربرتر به نقل از اطلاعات، سرپرست معاونت مبارزه با جعل و کلاهبرداری پلیس آگاهی تهران بزرگ از دستگیری فردی خبر داد که با تبلیغات گسترده در فضای مجازی و فریب شهروندان با عنوان رمالی، دعانویسی و طلسم، در چهار سال اخیر ماهانه ۶۰۰ تا ۸۰۰میلیون تومان درآمد داشته است .
روز گذشته سرهنگ کارآگاه مسلم میراحمدی از ارجاع پروندهای به دادسرا خبر داد که بر اساس آن، شماری از شهروندان تهران از فردی کلاهبردار شکایت کرده بودند. شاکیان مدعی بودند این فرد با ادعای رمالی، دعانویسی و طلسم، مبالغ هنگفتی از آنان دریافت کرده است.
به گفته رئیس پلیس مبارزه با کلاهبرداری، موضوع بهصورت ویژه در دستور کار قرار گرفت و با انجام تحقیقات میدانی، محل اختفای متهم شناسایی شد. سرهنگ میراحمدی افزود: متهم در تحقیقات پلیسی به کلاهبرداری از طریق فروش دعا، طلسم و مهره مار با تبلیغات گسترده در فضای مجازی اعتراف کرد و گفت حدود چهار سال است با وعدههایی نظیر بختگشایی، افزایش رزق، بازگشت معشوق و باطل کردن سحر و طلسم، از شهروندان مبالغی بین ۵۰۰هزار تا ۷میلیون تومان دریافت میکرده است. بررسیها نشان میدهد درآمد ماهانه او از این طریق بین ۶۰۰تا ۸۰۰میلیون تومان بوده است.
سرهنگ میراحمدی ادامه داد: متهم همچنین اعتراف کرد که با وجود نداشتن هیچگونه دانش دینی یا تسلط به زبان عربی، دعاهایی را با مبالغ اندک از بازارهای اطراف اماکن زیارتی تهیه و سپس با تبلیغات در کانالهای فضای مجازی به فروش میرسانده است. همچنین برای دریافت وجوه از کارتهای بانکی متعلق به افراد دیگر استفاده میکرد و در ازای آن، ماهانه مبالغی به صاحبان حسابها بابت اجاره کارت پرداخت میکرد. با راهنمایی متهم، تعداد زیادی کارت بانکی متعلق به افراد دیگر و همچنین سیمکارتهای متعدد کشف و ضبط شد.
این کارآگاه پلیس خاطرنشان کرد: متهم پس از تکمیل تحقیقات و اعتراف به بزه انتسابی، با صدور قرار تأمین مناسب روانه زندان تهران بزرگ شد و تحقیقات برای شناسایی سایر شاکیان احتمالی این پرونده همچنان ادامه دارد.
دستگیری فردی با چنین درآمدی، برای کسانی که در فضای مجازی فعال هستند، چندان دور از ذهن نیست؛ زیرا امروزه شبکههای اجتماعی مملو از تبلیغ افرادی است که مدعیاند در ازای دریافت مبالغی، برای مشتریان خود سعادت، گشایش و خوشبختی به ارمغان میآورند. با این حال، رونق پدیده رمالی پرسشهای فراوانی را مطرح میکند؛ اینکه چرا در جامعهای تحصیلکرده، افرادی حاضرند مبالغی هنگفت را برای خرافات به شیادان بپردازند؟ این افراد چگونه خود را در جامعه معرفی و تبلیغ میکنند؟ و چه کسی و در چه زمانی قرار است با تبلیغات و فعالیت این شیادان برخوردی قاطع داشته باشد؟
توتم، ریشه رمالی
توتمها اجسام نمادینی هستند که در میان اقوام بومی کاربردهای آیینی دارند. توتم معمولا بهعنوان یادمانی از نیاکان یک ایل یا طایفه عمل میکند و افراد طایفه، آن را دارای نیرویی برای حمایت و حفاظت از خود میدانند.
دکتر امانالله قراییمقدم، جامعهشناس، با اشاره به نقش نمادهای محافظت در زندگی اجداد انسان، رمالی و طالعبینی را ادامه همان مسیر عنوان کرد و گفت: متأسفانه ریشه اینگونه سودجوییها به اعتقاداتی بازمیگردد که متعلق به دوران ماقبل تاریخ است و در دوره جدید نیز در برخی قبایل دور از تمدن در آفریقا یا آمریکای جنوبی دیده میشود؛ اعتقاداتی که مبنا و ریشه عقلانی ندارند.
او افزود: همان اجسام نمادین، امروزه در دست رمالهاست و آنان با استفاده از این ذهنیت تاریخی، افراد را گمراه میکنند و از این طریق پول زیادی به دست میآورند.
این جامعهشناس به پژوهش خود در شهر سبزوار اشاره کرد و گفت: در این شهر افرادی بودند که به آنها «قرشمال» میگفتند. آنان کفبینی میکردند و با بیان مطالبی خوشایند درباره آینده افراد، در قبال آن پول دریافت میکردند.
او افزود: این افراد کولیهایی بودند که از هند تا اروپا در رفتوآمد هستند. از این رو، این شگردهای کلاهبرداری در کشورهای دیگر نیز وجود دارد، اما هرجا مشکلات اجتماعی و اقتصادی بیشتر باشد، رونق آن نیز بیشتر است.
رمالی، نشانهای از یک مشکل
اینکه جامعهای با میزان بالای افراد تحصیلکرده برای خرافات هزینه کند، خود نشانه وجود یک مشکل است.
دکتر قراییمقدم تأکید کرد: مشکلات فراوان، از جمله مشکلات اقتصادی، باعث میشود افراد جامعه، بهویژه جوانان، تصویر روشنی از آینده نداشته باشند .
او با اشاره به وعدههای رمالان، مانند افزایش رزق، افزود: وقتی مشکلی وجود دارد که راهحلی برای آن دیده نمیشود، زمینه برای پذیرش سحر و جادو فراهم میشود. فرد راهکاری پیش روی خود نمیبیند. وضعیت اقتصاد و تورم به گونهای است که آینده را به روی خود بسته میپندارد و هنگامی که با تبلیغی مواجه میشود که به او وعده گشایش میدهد، جذب آن میشود.
این جامعهشناس، ناامیدی نسبت به آینده را یکی از دلایل مهم رونق رمالی و مراجعه به دعانویسان دانست و توضیح داد: متأسفانه در بسیاری از موارد، این کلاهبرداریها با سوءاستفاده از عقاید و اسامی مذهبی صورت میگیرد.
تبلیغات نگرانکننده است
رونق رمالی، به نوعی از خود این حرفه شیادانه نیز نگرانکنندهتر است. رمالان برای تبلیغ خود از عناوین و مضامینی استفاده میکنند که بهروشنی بازتابدهنده مشکلات اجتماعی و اقتصادی است. همانگونه که در خبر پلیس آگاهی نیز آمده، عبارتهایی مانند افزایش رزق و بختگشایی نشانهای از مشکلات اقتصادی و عبارتهایی نظیر بازگشت معشوق یا باطل کردن سحر و طلسم بازتابدهنده مشکلات اجتماعی هستند. اقبال عمومی به این وعدهها، در واقع، بیانگر فقدان مواجهه افراد با راهکارهای منطقی برای حل مشکلات است.
دکتر قراییمقدم با اشاره به تبلیغات گسترده شیادان که اغلب بهصورت سینهبهسینه گسترش مییابد، گفت: متأسفانه بخشی از توان آنها در جذب مشتری به فرهنگ و ادبیات ما بازمیگردد؛ جایی که ردپای رمالان و ساحران، بهعنوان افرادی توانمند، دیده میشود .
چه کسی نقطه پایان میگذارد؟
پلیس آگاهی تهران پس از شکایت چند شهروند درباره کلاهبرداری، به پروندهای ورود کرد که در نهایت به دستگیری فردی شیاد با درآمد ماهانه ۸۰۰میلیون تومان انجامید. میتوان تصور کرد شاکیان به این دلیل به پلیس مراجعه کردهاند که با وجود پرداخت هزینه، به مقصود خود نرسیدهاند. اگر این افراد، هرچند بهصورت نسبی و بر اساس علم احتمالات، به هدف یا بخشی از خواسته خود میرسیدند، شاید هرگز شکایتی مطرح نمیشد .
همچنین میتوان تصور کرد بسیاری دیگر از افرادی که به رمالان مراجعه کرده و به نتیجه نرسیدهاند، یا ناکامی خود را به تقدیر نسبت میدهند یا انگیزه و توان پیگیری قضایی ندارند.با این احتمالات، میتوان نتیجه گرفت حجم چنین جرایمی بسیار بیشتر از موارد منجر به دستگیری است. از این رو، به نظر میرسد لازم است مرجعی حاکمیتی، پیش از آنکه شکایتی درباره اینگونه کلاهبرداریها ثبت شود، با عاملان آن مقابله کند و با برخورد مؤثر، نقطه پایانی بر رشد فزاینده خرافات در جامعه بگذارد.
