پایگاه خبری تحلیلی تیتربرتر

تقویم تاریخ

امروز: سه شنبه, ۰۶ آبان ۱۳۹۹ برابر با ۱۰ ربيع الأول ۱۴۴۲ قمری و ۲۷ اکتبر ۲۰۲۰ میلادی
پنج شنبه, ۱۰ مهر ۱۳۹۹ ۰۹:۱۱
۲
۰
نسخه چاپی
اثرات منفی حرکت به سمت اقتصاد کوپنی چیست؟

تأثیر توزیع کالابرگ بر تورم

اثرات منفی حرکت به سمت اقتصاد کوپنی چیست؟
بعد از تصویب کلیات اجرای طرح کالا برگ با رقم 60 هزار تومان به صورت ماهانه انتقاد از رویکرد اقتصاد کوپنی و تأثیرات منفی توزیع کالابرگ افزایش یافته است.

به گزارش تیتربرتر؛ حرکت به‌سمت کوپنی شدن کالاها در قالب طرحی با عنوان اختصاص کالابرگ برای کالا‌های اساسی یا «طرح تأمین کالاهای اساسی» در مجلس با تصویب کلیات آن در روز سه شنبه؛ کارشناسان و فعالان بازار به این طرح نقدهای زیادی را وارد کردند.

در طرح کالاهای اساسی که نگرانی جامعه کارشناسی را به‌وجود آورده است قرار است اعتبار برای خرید کالاهای اساسی به ۶۰ میلیون نفر تخصیص داده شود و البته تنظیم کنندگان این طرح گفتند، این ۶۰ میلیون نفر شناسایی شدند. قرار است از میان این ۶۰ میلیون به ۲۰ میلیون نفر سبد کالای رایگان و به ۴۰ میلیون نفر با ۵۰ درصد تخفیف سبد کالایی اختصاص پیدا کند.

مهدی تقوی کارشناس اقتصادی درباره حرکت به‌سمت اقتصاد کوپنی به روزنامه «ایران» گفت: «زمانی‌ که موضوع پرداخت یارانه نقدی به مردم مطرح شد بارها هشدار دادیم که این امر باعث تورم، افزایش نقدینگی و تحمیل هزینه بر دولت‌ها است اما در دولت احمدی‌نژاد به این اخطارها توجه نشد و حال می‌بینیم که آثار و تبعات آن چگونه اقتصاد کشور را درگیر کرده است.» او ادامه داد:«برای حمایت اقشار ضعیف و توزیع مناسب کالاهای اساسی راهکارهای متعددی وجود دارد ولی برگشت به کوپن نمی‌تواند اثرگذار باشد و چه بسا فضای رانت و فساد بسط و گسترش بیشتری پیدا کند؛ وقتی در پرداخت یارانه هنوز جامعه هدف بدرستی مشخص نشدند چگونه می‌توان درمورد توزیع کالاهای اساسی جامعه هدف را بدرستی تشخیص داد؟.»

آینده کوپن چیست؟

آینده کوپن چیست؟
آینده کوپن چیست؟

این طرح در فضای مجازی هم طرفدار زیادی نداشت، به‌گونه‌ای که در فضای مجازی و بخصوص توئیتر، کارشناسان و صاحبنظران اقتصادی نسبت به طرح کالاهای اساسی موضع‌گیری کردند و اظهارداشتند که این طرح منجر به تضعیف مردم و اقتصاد کشور خواهد شد و در نهایت این طرح با یارانه ۴۵ هزار تومانی که باعث شد اقتصاد ایران دچار چالش‌های متفاوت شود، فرقی ندارد.

موسی شهبازی غیاثی که دکترای اقتصاد است درباره طرح تأمین کالاهای اساسی در توئیتر نوشته است: پیشنهاد می‌کنم قبل از تصویب طرح کالاهای اساسی این سؤال از مردم پرسیده شود که قرار است تا آخر سال به‌طور متوسط نفری (در قالب کوپن) ۲۷۰ هزار تومان به شما بدهیم ولی با توجه به کسری بودجه دوباره این پول از حساب شما برداشت می‌شود. در فضای مجازی اکثر گفته‌ها در همین محور بود و کارشناسان هم هشدار دادند که این طرح ضمن بار مالی، چالش‌های کشور را در شرایط تحریم و شیوع ویروس کرونا بیشتر خواهد کرد. آنها خواستار این نکته بودند که مجلس بر گره‌های دولت افزون نکند.

در این میان یکی از اولین نفرها در بخش خصوصی که این طرح را زیر سؤال برد، حسین سلاح ورزی نایب رئیس اتاق بازرگانی ایران بود. او به «ایران» گفت: «اجرای طرح تأمین کالاهای اساسی ۲۰ درصد به تورم و ۲۰ درصد به کسری بودجه دولت می‌افزاید، لذا با هیچ منطق کارشناسی نمی‌توان چنین طرحی را پذیرفت و اجرایی کرد چرا که ضررهای آن برای اقتصاد کشور بسیار بیشتر از منافعی است که نمایندگان مجلس در حمایت از اقشار ضعیف جامعه دنبال می‌کنند.»

او ادامه داد:«ضرورت دارد که سیاستگذاران برای حل مشکلات به‌دنبال سیاست‌های غیر تورمی بروند، طرح مجلس تورم زا است و قطعاً مشکلات مردم را بیشتر خواهد کرد.»

آنگونه که در مجلس شورای اسلامی مطرح شده ۵۰ هزار میلیارد تومان برای تأمین کالاهای اساسی در نظر گرفته شده است، از این رقم ۳۰ هزار میلیارد تومان برای تأمین کالای‌های اساسی، ۱۰ هزار میلیارد تومان برای یکسان‌سازی حقوق بازنشستگان و ۱۰ هزار میلیارد تومان نیز برای تکمیل پروژه‌های نیمه تمام عمرانی کشور اختصاص داده شده است.

اگر این طرح تصویب نهایی شود دولت موظف خواهد شد که حداکثر یک ماه از تاریخ ابلاغ این قانون شبکه توزیع کالاهای اساسی مورد نیاز خانوارها بویژه نیازمندان را با استفاده از شبکه توزیع کالا (تعاونی‌های مصرف، فروشگاه‌های زنجیره‌ای، واحدهای صنفی)  به‌گونه‌ای ساماندهی کند که نیازهای اساسی خانوارها با قیمت مورد تأیید سازمان حمایت از مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان با نرخ ارز ترجیحی از طریق کالابرگ یا کارت الکترونیکی با اولویت تولیدات داخلی در اختیار مردم قرار دهد.

2 برابر شدن تورم با توزیع کوپن

2 برابر شدن تورم با توزیع کوپن
2 برابر شدن تورم با توزیع کوپن

یک تحلیلگر اقتصادی با اشاره با طرح تامین کالاهای اساسی با کالابرگ، اعلام کرد: در شرایط فعلی که تورم بالای ۳۰ درصد است، اجرای چنین طرح‌هایی می‌تواند معادل ۳۰ درصد تورم جدید ایجاد کند که بسیار خطرناک است.

صادق ‌الحسینی درباره چرایی افزایش تورم با اجرای طرح تامین کالاهای اساسی، به ایسنا گفت: کلیت اینگونه طرح‌ها بیانگر این است که قرار است کاری برای رفاه مردم انجام شود؛ غافل از آنکه آثار آن بر تورم و متغیرهای کلان اقتصادی بررسی کارشناسی نشده است. این قبیل طرح‌ها شاید در کوتاه مدت مدت منافعی برای بعضی از اقشار جامعه ایجاد کند اما در بلندمدت اقتصاد کشور را با چالش مواجه می‌کند.

وی افزود: مردم آگاهی دقیقی از اینکه چگونه تورم ۳۰ درصدی در کشور شکل گرفته و می‌تواند به تورم ۷۰ تا ۸۰ درصدی برسد، ندارند؛ درحالیکه علت آن همین قبیل طرح‌های اقتصادی کارشناسی نشده است‌.

این کارشناس اقتصادی ادامه داد: ظاهر اینگونه تصمیمات قشنگ است درحالیکه باطن آن اینگونه نیست، زیرا با چاپ پول از جیب بانک مرکزی منابع زیادی حیف و میل می‌شود و فساد زیادی هم رخ خواهد داد.

الحسینی با بیان اینکه برای تامین کالاهای اساسی دولت باید ۵۰ هزار میلیارد تومان به صورت کالا تامین کند، اظهار کرد: در اصل منبع مالی برای این ۵۰ هزار میلیارد تومان وجود ندارد که در نهایت همین میزان به کسری بودجه اضافه می‌شود.

وی خاطرنشان کرد: اگر هر ۱۰ هزار میلیارد تومان کسری بودجه از مسیر پولی سازی تامین مالی شود، حدود ۳ تا ۴ درصد تورم ایجاد می‌کند و در شرایط فعلی که تورم بالای ۳۰ درصد است، اجرای چنین طرح‌هایی می‌تواند معادل ۳۰ درصد تورم ایجاد کند که بسیار خطرناک است.

مطالب مرتبط:

طرح تامین کالاهای اساسی با اختصاص کالابرگ، یکی از طرح‌های اقتصادی مجلس است که روز گذشته نمایندگان مجلس با کلیات آن موافقت کردند. بنابراین، برای تامین بخشی از نیازهای معیشتی خانوارهای کشور به ویژه خانوارهای کم برخوردار، در شش ماهه دوم سال ۱۳۹۹ و به صورت ماهانه، یارانه اعتبار خرید به هر فرد ایرانی شناسایی شده در طرح معیشت خانوار را از این طریق به کارت یارانه نقدی سرپرست خانوار واریز می‌شود.

طبق این طرح، خانوارهایی که سطح درآمد آنها کمتر از مبلغ حداقل دستمزد است، از دو برابر یارانه سایر خانوارهای مشمول بهره‌مند می‌شوند که شناسایی این خانوارها نیز به عهده وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی است.

تأثیر توزیع کالابرگ بر تنظیم بازار

تأثیر توزیع کالابرگ بر تنظیم بازار
تأثیر توزیع کالابرگ بر تنظیم بازار

سید اسماعیل یزدان پناه نایب رئیس کمیسیون بازرگانی داخلی اتاق بازرگانی ایران در مورد طرح تأمین کالاهای اساسی و اینکه این امر چگونه می‌تواند بر بازار اثر بگذارد به «ایران»، گفت: «تا چندی پیش دولت برای گوشت و برنج ارز ۴۲۰۰ تومانی اختصاص می‌داد اما این کالاها به دست مصرف کننده واقعی نمی‌رسید، این امر نقص سیستم را نشان می‌دهد اگر مراحل توزیع و عرضه کالا شفاف بود، به طور قطع همه مردم می‌توانستند از ارز دولتی که برای کالاهای اساسی اختصاص پیدا می‌کند، بهره‌مند شوند.»

او ادامه داد: «وقتی سامانه‌های مختلف برای رصد کالا ایجاد شده است چرا مورد استفاده قرار نمی‌گیرد؟ چرا سازمان‌های درگیر اطلاعات خود را شفاف اعلام نمی‌کنند تا دراین حوزه مشکلی پیش نیاید؟ اگر این روند دنبال شده بود به طور قطع اکنون مشکلات در حوزه کالایی بسیار کمتر بود.»

نایب رئیس کمیسیون بازرگانی داخلی اتاق بازرگانی ایران تصریح کرد:«حرکت به‌سمت کالابرگ الکترونیکی یا حتی کاغذ، معایب و محاسنی دارد، وقتی کشور به سمت اقتصاد کوپنی می‌رود قیمت کالاها متفاوت می‌شود(قیمت کوپنی و قیمت بازار) و بازار با معضلاتی چون فروش کوپن و رانت روبه‌رو می‌شود. عرضه کوپن در شرایط موجود تنها مسکن برای قشر ضعیف جامعه خواهد بود.»

او با بیان اینکه کلیات طرح تأمین کالاهای اساسی که مجلس پیگیر آن است، قابل قبول نیست، افزود: «بهتر بود که با طرح قوانین مناسب ریل‌گذاری درستی در این حوزه صورت می‌گرفت و مجلس به سمت ایجاد شفافیت در نظام عرضه و توزیع می‌رفت، با توجه به زیرساخت‌هایی که در حوزه‌ آی تی وجود دارد براحتی می‌توان ریل‌گذاری درست در عرضه کالاهای اساسی به مردم و قشر ضعیف جامعه را دنبال کرد.»

یزدان پناه خاطرنشان کرد: «دولت سامانه انبار و سایر سامانه‌هایی دارد که می‌توان از آن طریق وضعیت کالایی کشور را رصد کرد اما عدم هماهنگی دستگاه‌ها باعث شده که چنین امری اتفاق نیفتد و کالاهای یارانه‌ای بدرستی توزیع نشود. اگر این جریان را مدیریت کند دیگر نیازی به طرح و لایحه نیست.» او گفت: «به‌نظر می‌رسد در تمام بخش‌ها فساد و رانت وجود دارد که طی آن نمی‌توان در حوزه کالاهای اساسی و بخصوص کالاهایی که ارز دولتی به آن اختصاص پیدا می‌کند به سروسامان برسیم.»

رضا کریمی عضو اتاق بازرگانی ایران هم در مورد طرح تأمین کالاهای اساسی به «ایران» گفت: «مجلس به‌دنبال این است که آرامش را وارد بازار کالایی کشور کند، اما برای اینکه بتوان بازار را آرام کرد بهتر است که همکاری دولت و مجلس عمیق‌تر شود؛ اگر این دو قوه به یکدیگر کمک کنند نتایج آن بهتر خواهد شد.» او با بیان اینکه سیاستگذاران باید به گونه‌ای برنامه‌ریزی کنند تا هزینه‌ای بر این دولت و حتی دولت آینده تحمیل نشود، افزود: «ما تجربه پرداخت یارانه نقدی را داشتیم و دیدیم که این امر چگونه باعث برهم خوردن شرایط کشور و افزایش نقدینگی شده است لذا کوپن هم می‌تواند وضعیت بازار و اقتصاد کشور را دچار بهم ریختگی کند.»

عضو اتاق بازرگانی ایران تصریح کرد: «فعالان اقتصادی با کوپن به هر شکل مخالف هستند و این امر به دو دلیل است یک آنکه هنوز در بحث یارانه نقدی جامعه هدف واقعی مشخص نشده است و به‌طور قطع در این طرح هم نمی‌توان جامعه هدف را مشخص کرد و دوم اینکه کوپن باعث فساد خواهد شد چرا امکان سوء‌استفاده از آن وجود دارد، برای آنکه قشر ضعیف جامعه را تحت حمایت قرار دهیم راهکارهای دیگری هم وجود دارد که از جمله آن کمک گرفتن از نهادهایی است که این افراد را تحت پوشش خود دارند.»

گردآورنده: الهام خلیلی خو

آنچه دیگران می خوانند:



+ 2
مخالفم - 1
نظرات : 0
منتشر نشده : 0

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید



کد امنیتی کد جدید

تمام حقوق مادی و معنوی این پایگاه محفوظ و متعلق به سایت تیتربرتر می باشد .
هرگونه کپی و نقل قول از مطالب سايت با ذكر منبع بلامانع است.

طراحی سایت خبری