در سال ۲۰۱۸، اخبار مختلفی در مورد توجه اپراتورهای مخابراتی به شبکههای پرسرعت اینترنت 5G و توسعهی زیرساخت برای پشتیبانی از این شبکه مطرح شد. درکنار اپراتورهای مخابراتی، شرکتهای سازندهی گوشیهای هوشمند و سایر دستگاههای الکترونیکی نیز درصدد عرضهی محصولاتی با پشتیبانی از شبکهی 5G برآمدند.
اما در میان موجی از اخبار هیجانانگیز در مورد شبکهی اینترنت نسل جدید، اخبار نگرانکنندهی دیگری در مورد خطرات 5G مطرح میشود. حتی برخی از این گزارشهای نگرانکننده در مورد شبکهی 5G به تأیید محققان، دانشمندان و پزشکان نیز رسیده است و همین مسئله موضوع را بیشازپیش جدی میکند.
آیا واقعا شبکهی 5G میتواند برای سلامت انسان و سایر موجودات زنده خطرناک باشد؟ چرا باوجودی که هنوز شبکهی 5G عملیاتی نشده، چنین جنجالهایی در مورد آن بهپا شده است؟ و از همه مهمتر اینکه آیا چنین نگرانیهایی بهجا است یا نباید نگران چیزی بود؟
پیش از پاسخگویی به این سوالات ابتدا قصد داریم به موضوعات دیگری بپردازیم. ابتدا باید بدانیم شبکهی 5G چیست و استانداردهای آن چه تفاوتی با شبکههای فعلی دارد.
سرعت: بیشک وقتی کاربران با مروگر گوشیهای هوشمند خود کار میکنند، سرعت نقش مهمی برای آنها دارد. کاربران میتوانند با شبکهی 3G بهراحتی ویدئوهایی با فرمت HD مشاهده کنند. این در حالی است که با شبکهی اینترنت 4G میتوان بهراحتی ویدئوهای ۱۰۸۰ پیکسل را مشاهده کرد. از نظر تئوری، سرعت شبکهی 5G درحدود ۱۰۰۰ برابر بیشتر از سرعت شبکهی 4G است. کاربران در شبکهی 5G میتوانند ویدئوهای 4K را بهراحتی مشاهده کنند یا پهنای باند ۱۰۰ گیگابایت بر ثانیه دراختیار داشته باشند.
تداخل: شبکهی 5G از فرکانسهایی استفاده میکند که با فرکانسهای مورد استفادهی در دستگاههای موجود دچار تداخل فرکانسی نمیشود. شبکههای اینترنت 4G و 3G چنین وضعیتی ندارند و بههمین دلیل در این شبکهها شاهد تداخل فرکانسی یا نویز هستیم. در شبکهی 5G با استفاده از فرکانس متفاوتی که هنوز مورد استفاده قرار نگرفته است، از بروز تداخل و نویز جلوگیری میشود. همین مسئله منجر به دسترسی کاربران به سرعت بهتر، اعوجاج و نویز بسیار کمتر خواهد شد.
از سوی دیگر، برخلاف برجهای مخابراتی شبکهی 4G که امواج را بهصورت ۳۶۰ درجه ساطع میکنند، آنتنهای 5G دارای جهت هستند. مجددا همین موضوع باعث کاهش تداخل با سایر سیگنالهای موجود در منطقه میشود.
تأخیر: بهمدت زمانیکه سیگنال فاصلهی بین منبع تا هدف را طی کند، زمان تأخیر گفته میشود. در شبکهی 5G سیگنال با تأخیر زمانی پایین درحدود یک میلیثانیه این مسیر را طی میکند، درحالیکه در شبکهی 4G زمان تأخیر درحدود ۵۰ میلیثانیه محاسبه شده است. تأخیر پایین مزایای متعددی برای صنایع مختلفی همچون صنعت مراقبتهای بهداشتی، حملونقل هوایی و صنایعی دارد که پاسخ سریع از اهمیت خاصی در آنها برخوردار است. بهنظر میرسد که شبکهی 5G تأخیر پایینتری نسبت به شبکهی 4G دارد. باوجوداین باید منتظر باشیم و ببینیم میزان تأخیر شبکهی 5G در عمل به چه صورت خواهد بود.
پهنای باند: شبکهی 5G پهنای باند بیشتری نسبت به شبکهی 4G دارد. بههمین دلیل، کاربران میتوانند دستگاههای بیشتری را به پورت روتر اینترنت 5G متصل کنند و مشکل اضافه بار ایجاد نخواهد شد.
پهنای باند بیشتر خصوصا برای خانههای هوشمند که دستگاههای متعددی به اینترنت متصل میشوند، میتواند بسیار مفید باشد.
آیا شبکهی 5G انقلابی در ارتباطات ایجاد خواهد کرد؟
شبکهی 5G ویژگیهای قابلتوجهی درمقابل شبکهی اینترنت 4G دارد. کاربران با بهرهمندی از اینترنت با سرعت بالاتر میتوانند کاربردهای متعددی از این سرعت بالاتر در اختیار داشته باشند. مثلا همانطور که گفته شد، در خانههای هوشمند امکان اتصال چندین دستگاه و لوازم خانگی هوشمند بهصورت همزمان به اینترنت با سرعت بالا وجود دارد که میتواند مزایای خاص خودش را داشته باشد.
بیشک، گوشیهای هوشمند جزو اولین دستگاههایی هستند که از مزایای شبکهی اینترنت 5G بهرهمند میشوند و کاربران میتوانند از مزایای آن برخوردار شوند. اما گوشیهای هوشمند 5G همانند گوشیهای 4G هنوز بهصورت گسترده در بازار عرضه نشدهاند. بهعلاوه، در حال حاضر گوشیهای هوشمند بالارده از شبکهی 5G پشتیبانی میکنند. و درواقع قیمت گوشیهایی هوشمندی که به 5G متصل میشوند، بهمراتب بالاتر از گوشیهای هوشمند 4G است. ممکن است مدت زمانی طول بکشد تا گوشیهای هوشمند میانرده و پایینردهی بازار با قابلیت پشتیبانی از شبکهی 5G به بازار عرضه شوند.

شهرهای هوشمند و فناوری 5G
ضریب تداخل فرکانسی پایین شبکهی 5G بدین معنی است که این شبکهی اینترنت پرسرعت میتواند سرویس خوبی در اختیار کاربران قرار دهد. چنین ویژگی برای دستگاههای متعددی که در شهرهای هوشمند مورد استفاده قرار میگیرند، بسیار حائز اهمیت خواهد بود. شبکهی 5G میتواند بین دستگاههای مختلف ارتباط خوبی را با تأخیر پایین ایجاد کند.
بیشک با توسعهی زیرساختهای شبکهی 5G شاهد استفادهی روزافزون از این شبکهی پرسرعت در سراسر شهرهای هوشمند خواهیم بود. انتظار میرود 5G بهعنوان پلتفرم ارتباطی برای انتقال سیگنال از یک شهر به شهری دیگری با سرعت بالا و تأخیر کم بتواند نیازهای شهرهای هوشمند را مرتفع سازد. ویژگیهای شبکهی 5G منجر به توسعهی بخش ارتباطات، مدیریت ریسک بهتر و موثرتر و مدیریت بهتر منابع خواهد شد.
آیا 5G برای شهروندان و محیط زیست خطراتی را در پی خواهد داشت؟
با آغاز به کار توسعهی شبکهی 5G، پذیرش عمومی نسبت به آن مثبت بهنظر میرسید. اما در بین موجی از پذیرش شبکهی نسل جدید، نگرانیهایی نیز در مورد آن مطرح شده بود. برخی از این نگرانیها غیر قابل اغماض بودند. مثلا برخی اعلام کرده بودند که آزمایشهای مربوطبه شبکهی 5G باعث مرگ صدها پرنده در هلند شده است. اما برخی دیگر چنین اخباری را دروغ میپندارند و چنین نگرانیهایی را رد میکنند.
آیا شبکهی اینترنت 5G درکنار تمام مزایایی که بهدنبال خواهد داشت، میتواند برای سلامت انسان و سایر موجودات زنده خطرآفرین باشد؟ برخی افرادی که در مورد 5G اظهار نگرانی میکنند، فرکانس بسیار بالای (موج میلیمتری یا mmWave) آن را که بین ۳۰ گیگاهرتز تا ۳۰۰ گیگاهرتز است، علت اصلی نگرانیهای خود مطرح میکنند.
بهدلیل ویژگیهای مربوطبه فرکانسهای بالا، امواج 5G نمیتوانند مسافت زیادی را مانند امواج 4G طی کنند. بههمین دلیل، آنتنهای 5G باید با فاصلهی نزدیکتری نسبت به یکدیگر قرار داده شوند. در شبکهی 5G صحبت از اضافه شدن تنها چند آنتن بیشتر نیست، بلکه منظور تعداد آنتنهای بسیار بیشتری است. البته باید درنظر داشته باشیم که آنتنهای 5G فضای کمتری را نسبت به برجهای مخابراتی برای شبکههای تلفن همراه اشغال خواهند کرد. اما مسئلهی اصلی، بحث فضا و ابعاد آنتنها نیست. موضوع نگرانکننده این است که آیا شبکهی 5G برای سلامت شهروندان و محیط زیست خطرآفرین خواهد بود یا خیر؟
برای پاسخ به این سؤال دو نظر کاملا متفاوت وجود دارد. شرکتهایی که در زمینهی شبکهی بیسیم فعالیت دارند و حتی برخی وبسایتهای دولتی مانند CDC و EPA، به کاربران اطمینان میدهند که تشعشعات شبکههای 5G کاملا بیخطر هستند. اما بیش از ۲۱۵ دانشمند از ۴۰ کشور مختلف، درخواست رسیدگی فوری خود را برای رسیدگی به موضوع خطرات تشعشعات الکترومغناطیسی شبکهی پرسرعت اینترنت تقدیم سازمان ملل متحد کردهاند.
همچنین، این دانشمندان طی نامهای به FCC، درخواست کردهاند که به موضوع خطرات ناشی از تشعشعات شبکهی اینترنت پرسرعت برای شهروندان و سایر موجودات زنده و محیط زیست رسیدگی کند. مطالعات بسیاری در زمینهی تاثیر امواج الکترومناطیسی 5G بر سلامت انسان و موجودات زنده توسط دانشمندان سراسر جهان در طی این مدت انجام شده و نتایج تحقیقات آنها در مجلات بسیاری نیز منتشر شده است. تمامی این دستاوردها و تحقیقات بر اثرات نامطلوب بیولوژیکی و بهداشتی ناشی از امواج الکترومغناطیسی شبکههای پرسرعت اینترنت تأکید میکنند.
مقاله مرتبط:همکاری اپل و اینتل در زمینه فناوری 5G
دکتر مارتین پال، استاد بیوشیمی دانشگاه ایالتی واشنگتن، در نامهای دیگر به تأثیرات شدید بیولوژیکی و بهداشتی ناشی از تشعشعات شبکهی 5G اشاره کرده و ضمن ارسال آن به FCC، خواستار رسیدگی به این موضوع شده است. دکتر پال معتقد است که تشعشعات 5G در دراز مدت میتواند مشکلاتی همچون نابینایی، کاهش شنوایی، سرطان پوست، ناباروری مردان و مشکلات تیروئید ایجاد کند.
اما باید گفت که بهصورت شگفتانگیزی ،FCC دیدگاه متفاوتی نسبت به شبکهی 5G دارد و معتقد است که این فناوری مراحل اولیهی توسعهی خود را طی میکند. FCC بهجای تدوین دستورالعملهای مؤثر، در تلاش است تا از تصویب قوانین محدودکننده برای شبکهی 5G توسط دولتهای محلی جلوگیری کند.
همانطور که گفته شد، تاکنون مطالعات تحقیقاتی مختلفی در مورد اثرات مخرب 5G بر انسانها و حیوانات انجام شده است؛ که در ادامه به تعدادی از آنها اشاره خواهیم کرد.
آیا امواج رادیویی برای سلامت انسان خطر محسوب میشوند؟
تشعشعات ساطعشده از گوشیهای هوشمند پایینترین سطح انرژی را در طیف الکترومغناطیس به خود اختصاص میدهند. بههمین نسبت، تشعشعات با سطح انرژی بالاتر همچون تشعشعات اشعهی ایکس و اشعهی گاما نیاز به توجه بیشتری دارند. تشعشعات اشعهی گاما میتواند باعث یونیزه شدن یک اتم یا مولکول شوند و در نتیجه چنین تشعشعاتی به سلول DNA آسیب میرسانند. اما تشعشعات امواج رادیویی بدین شکل نیستند و باعث نابود شدن سلولهای DNA و درنهایت عاملی برای سرطان نخواهند بود. همانطور که گفته شد، تاکنون مطالعات بسیاری در زمینهی تاثیرتشعشعات غیر یونیزه بهانجام رسیده است. FDA در سال ۲۰۱۸ اعلام کرد:
در حال حاضر، محدودهای که برای غیرمضر بودن امواج رادیویی گوشیهای هوشمند تعیین شده است، محدودهی پذیرفتهشده و قابلقبولی برای حفاظت و سلامت عمومی کاربران دارد.

آژانس حفاظت محیط زیست ایالات متحده (EPA) و برنامهی ملی سمشناسی ایالات متحده (NTP) نیز هنوز بهصورت رسمی امواج رادیویی را بهعنوان عوامل سرطانزا طبقهبندی نکردهاند. آژانس بینالمللی تحقیقات سرطان در سازمان بهداشت جهانی (IARC)، باتوجه به ارتباط بین یکی از انواع تومورهای مغزی و استفاده از گوشیهای هوشمند، تشعشعات امواج رادیویی را بهعنوان یکی از عوامل احتمالی بروز سرطان در انسانها طبقهبندی کرده است. با این وجود، IARC مدارک و شواهد محدودی در این زمینه در دست دارد. درنظرداشته باشید که IARC، قهوه و پودر تالک را نیز در دستهی موادی که احتمالا سرطانزا هستند قرار داده است.
تفاوت تششعات شبکهی 5G با تشعشعات 2G و 3G
در یکی از جدیدترین مطالعات انجامشده توسط NTP، موشهای نر که بیش از حد در معرض تشعشعات 2G و 3G قرار گرفته بودند، دچار نوعی تومور سرطانی شدند. البته، جان بچر، یکی از محققان ارشد NTP، خاطر نشان کرد که میزان و مدت زمان قرار گرفتن موشهای نر در معرض تشعشعات امواج رادیویی بیشتر از حدی بود که مردم عادی ممکن است در بدترین حالت تجربه کنند. درنتیجه انتظار نمیرود که چنین وضعیتی بههمین شکل برای کاربران انسانی در معرض چنین پدیدههایی رخ بدهد. بهعلاوه، جان بچر هشدار داد که تشعشعات شبکهی 5G بهصورت چشمگیری با تشعشعات 2G و 3G متفاوت است و باید مطالعات بیشتری در این زمینه انجام شود.
فناوری 5G چگونه خدمات درمانی را متحول میکند
شرکتهای مخابراتی فناوری 5G را بهعنوان نوعی فناوری معرفی میکنند که کاربران را قادر میسازد فیلمهای دلخواهشان را سریعتر از حد تصور دانلود کنند. بااینحال، فناوری 5G علاوهبر داشتن قابلیت استریم فیلمهای نتفلیکس در یک آن، نحوهی مراقبت ما از خود و دیگران را نیز متحول خواهد کرد. دِرِک لانگ، رئیس بخش مخابرات و تلفنهمراه شرکت مشاورهای Cambridge Consultants میگوید:
اکنون خدمات درمانی با مشکلات اساسی روبهرو است. برخی از این مشکلات پیرشدن جامعه و بیماریهای موجود در کشورهای پیشرفتهی جهان اول و بیماریهای مزمن هستند. نهتنها هزینهی درمان این نوع بیماریها بسیار زیاد است؛ بلکه این درمانها در مدتهای طولانیتر و برای افراد بیشتری اعمال میشوند.
خدمات درمانی، بهویژه در بریتانیا، با مشکلات بزرگی روبهرو است و این مشکل نسبتا بهدلیل پیری جمعیت است که مرتبا خدمت سلامت همگانی بریتانیا (NHS) مطرح میکند.
در ماههای اخیر، سیمون استیونس، مدیرعامل خدمات سلامت همگانی بریتانیا، برنامهی بلندمدت NHS را اجرا کرد تا دریابد نهاد متبوعش چگونه با نیازهای فزاینده در ۱۰ سال آینده کنار میآیند.
استیونس در سخنرانی هفتدقیقهای خود، سهبار به مسئلهی پیری جمعیت اشاره کرد: نخست اینکه این برنامه حمایت از سالمندان در جامعه را متضمن میشود؛ دوم اینکه بریتانیا در پنج سال آینده یکمیلیون نفر بیشتر بازنشسته خواهد داشت؛ سوم اینکه تنها یکسوم دخترانی که در NHS متولد میشوند، بخت آن را خواهند داشت تا بیش از ۱۰۰ سالگی عمر کنند. برای اینکه افراد بیشتری عمر طولانیتر داشته باشند، به کارکنان بیشتر در خدمات درمانی و رویکردهای جدید نیاز خواهد بود.

برنامهی بلندمدت NHS متضمن ارائهی راهحل فناورانهی جدیدی میشود و آنهم مشاورهی آنلاین با پزشک عمومی برای همهی بیماران NHS است. این راهحل میزان ملاقات با پزشک را تا یکسوم کاهش میدهد و ۳۰ میلیون مراجعهی بیماران به بیمارستان کاهش پیدا میکند و هزینههای NHS یکمیلیارد پوند در سال کمتر میشود.
فناوری 5G با سرعت بیشتر و تأخیر کمتر، مشاورههای آنلاین گفتهشده را ممکن میسازد. همچنین، این برنامه تمرکز را از درمان بهسمت پیشگیری هدایت خواهد کرد و باعث میشود بیماریها زودتر شناسایی شوند، قبل از اینکه نیازهای بیماران اضطراری شود. فناوری 5G میتواند خدمات درمانی را برای همه، اعم از پیر و جوان متحول کند.
لانگ بیان میکند:
راهحلی که سیستم مراقبت درمانی بهعنوان رویکردی وسیع در نظر دارد، این است که با مدیریت رفتار مردم و ارائهی اطلاعات و نکات لازم درباره اینکه چگونه مریض نشوند، از درمان بیماریها بهسمت مراقبتهای بهداشتی پیشگیرانه حرکت شود. اینجا است که فناوری 5G احتمالا وارد بازی خواهد شد؛ زیرا در آینده، پوشیدنیهایی خواهیم داشت که پارامترهای گوناگونی را حس میکنند و میسنجند؛ ازجمله فشارخون، ضربان قلب، دمای بدن و سایر پارامترهایی از این قبیل.
پوشیدنیها سلامتی انسانها را حفظ خواهند کرد
فناوری 5G، تنها بهمعنای انتقال سریعتر دادهها نیست؛ بلکه هزینهی انتقال دادهها و دستگاههایی را کاهش خواهد داد که از آن استفاده میکنند. با داشتن اتصال پایدار 5G، دستگاههایی که از آن پشتیبانی میکنند، اعم از دستگاههای کنترل سلامت و گوشیهای تلفنهمراه، دیگر لازم نخواهد بود همهی قدرت پردازشی خود را درونشان جای دهند. چنین دستگاههایی درعوض میتوانند کارهای سنگینترشان را به سرورهایی در فضای ابری واگذار کنند تا پس از تجزیهوتحلیل دادههای کاربر، آنها را به دستگاه برگردانند؛ درست بههمان شیوهای که شرکتهای پردازشی زمانی را برای استفاده از ابررایانههای متصل به فضای ابری به مشتریان اختصاص میدهند.
لانگ افزود:
هزینهی تولید داده در شبکه 5G بهطور چشمگیری ارزانتر است؛ بنابراین، کاربران میتوانند خیلی راحتتر دادهها را ارسال یا دریافت کنند.
افزونبراین، 5G این امکان را به کاربر میدهد تا عملکرد دلخواهش را بهجای اجرا روی دستگاه خود به شبکه بیاورد. این، یعنی دستگاه پیچیدگی و قیمت کمتری خواهد داشت. وقتی چنین اتفاقی در شبکه روی دهد، APIها و SDKهایی بهوجود خواهند آمد و توسعهدهندگان با استفاده از الگوریتمهای مختلف، دادهها را پیادهسازی خواهند کرد. در این صورت، شاهد آن خواهیم بود که نرمافزار کنترل فشارخون دادههایی ایجاد میکند که در سایر نرمافزارها استفاده میشود.
این فرایندهای تجزیهوتحلیل هیچگاه جایگزین پزشک عمومی نخواهند شد؛ زیرا هیچکس این کابوس را نخواهد پذیرفت که ساعتهای هوشمند با بررسی ضربان قلب و تطبیق آن با اطلاعات موجود در وبسایتهای سلامتی، بهاشتباه بیماریهای جدی را برای کاربر تشخیص دهد. درعوض، این دستگاهها مانند سیستم هشدار اولیه عمل میکنند. اگر دستگاه کنترل سلامت نسل آینده مشکلات سلامتی پیچیدهای برای شما تشخیص دهد، به آن معنا خواهد بود که باید برای معاینه به پزشک مراجعه کنید.
متخصصان مراقبتهای بهداشتی نباید از فرایند خدمات درمانی حذف شوند؛ اما آنها ضرورتا اولین مرجعی نیستند که بیمارانی که اندکی احساس کسالت دارند یا دربارهی سلامتی خود نگران هستند، باید به آنها مراجعه کنند؛ چراکه بسیاری از ابعاد سلامتی مانند ضربان قلب و فشارخون، بهآسانی بهکمک دستگاهها اندازهگیری میشود.
مطمئنتربودن ملاقاتهای ویدئویی ازطریق شبکه 5G، میتواند فشار وارده به درمانگاهها و بیمارستانها برای معاینات معمولی بیماران سالمند را کاهش دهد.
لانک عقیده دارد:
بسیاری از افراد سالمند مبتلا به بیماری مزمن از مراجعه به پزشک بینیاز هستند. آنها فقط به فردی نیاز دارند که معاینهشان کند و وضعیتشان را جویا شود. این فرایندی است از راه دور نیز میتواند انجام شود. ممکن است فردی به سهچهار بار معاینه در روز احتیاج داشته باشد. او میتواند معاینات خود را ازطریق تماس ویدئویی انجام دهد؛ بنابراین، این نوع معاینه از تماس تلفنی و ایمیل کمی شخصیتر خواهد بود. سپس، شخص میتواند درصورت لزوم برای مراجعهی حضوری به پزشک تصمیم بگیرد.
بیش از یک دهه از عمر پوشیدنیهای سلامتی میگذرد و دستگاههایی که بهعنوان ساعتهای هوشمند میشناسیم، پنجشش سال پیش پدیدار شدهاند. بهعقیدهی لانگ، دستگاههای تخصصی کنترل سلامت 5G میتوانند در مدت کوتاهی همهگیر شوند:
حدس من این است که آنچه در دو تا پنج سال آینده شاهدش خواهیم بود، دستگاههای متصل خاصی هستند که برای استفادهی پزشکی پذیرفته شدهاند. این دستگاهها میتوانند کنترلکنندهی فشارخون یا دیابت و سایر دستگاههای از این قبیل باشند که میتوان از درمانگاههای محلی یا مراکز مراقبتهای بهداشتی بههمراه اپلیکیشن مخصوص تهیه کرد.
ادعای اپراتورهای تلفنهمراه دربارهی 5G صحیح است و کاربر میتواند تنها با لمس یک دکمه، برنامههای تلویزیونی دلخواه خود را با کیفیت HD دانلود کند؛ اما نمیتواند خیلی از آنها را در حالی تماشا کند که در اتاق انتظار پزشک منتظر نشسته است.























































