تیتربرتر؛ سیاه دانه طعمی تلخ دارد و به عنوان ادویه در مواد غذایی به خصوص ترشیجات استفاده میشود. این دانه بومی جنوب غربی آسیاست و از قدیم به عنوان ضد انگل، ضد باکتری و مسهل استفاده میکردند. مصرف سیاه دانه برای زنان شیرده مفید است، زیرا باعث افزایش ترشح شیر میشود. نامهای دیگر سیاه دانه، سیاه تخمه، سرنیچ سیاه، سنوخ سیاه، کمون اسود، شونیز، شونوز و کمون هندی است.
خواص درمانی سیاه دانه برای درمان بیماریها از جمله زخم معده
تحقیقات نشان داده است مواد معدنی و ویتامینهای موجود در سیاه دانه در درمان دیابت، سل، بیماریهای قلبی و عروقی، کم خونی و میگرن مفید است.
اسیدهای چرب ضروری فراوان موجود در سیاه دانه آن را به نوعی مواد غذایی ضد سرطان تبدیل کرده که در حفظ سلامت پوست و مو نیز مفید است.
سیاه دانه آهن و پتاسیم فراوانی دارد و علاوه بر تقویت سیستم ایمنی بدن، باعث رفع مسمومیت خونی و یبوست میشود.
سیاه دانه دارای خواص بسیار زیادی از جمله در درمان سرطان ها، درمان زخم معده، نابودی سموم در کبد و نیز تنظیم سیستم گوارش بدن دارد.
افرادی که بعد از ابتلا به سرماخوردگی مدام عطسه میکنند میتوانند جوشانده مخلوط سیاه دانه بوداده و روغن زیتون را به مدت یک دقیقه روی پیشانی خود مرهم کنند. این مخلوط به آنها کمک میکند تا از شر عطسهها خلاص شوند.
برخی از درمانگران طب سنتی بر این باورند که سیاه دانه جویده شده و ترکیب شده با بزاق دهان موجب درمان زگیل میشود.
افراد مبتلا به سینوزیت بهتر است در فصل پاییز هفتهای یک بار از بخور سیاه دانه استفاده کنند.
مصرف سیاه دانه در وعدههای غذایی برای خانمهای سردمزاجی که شیر آنها برای نوزادشان کم است موثر است و به مرور موجب افزایش شیر آنها میشود.
خواص سیاه دانه در طب اسلامی
مصرف سیاه دانه در طب اسلامی تاکید شده است و امامان و پیامبر اکرم (ص) از خواص آن برای درمان دردها نام برده اند.
پیامبر اکرم صلی الله علیه و سلم فرمود: "ما من داء إلا فی الحبة السوداء منه شفاء إلا السام" یعنی هیچ بیماری نیست مگر شفای آن در سیاه دانه است جز مرگ.
امام رضا علیه السلام درباره خواص اعجاب انگیز سیاه دانه میفرماید:در سیاهدانه برکت است. در چهل چیز خداوند برکت قرار داده ازحبوبات و جمادات هم سیاهدانه را بر گزیده است.
مطابق توصیه امام رضا علیه السلام سیاه دانه و بوییدن گل نرگس خاصیت ایمنی در برابر زکام را دارند. امام رضا (ع) میفرماید:وَلیشُمَّ النَّرجِسَ؛ فَإِنَّهُ یأمَنُ الزُّکامَ، وکذلِک الحَبَّةُ السَّوداءُ، گل نرگس ببویید؛ زیرا از زکام، ایمنی میبخشد و همچنین است سیاه دانه.
مطالب مرتبط:
در گذشتههای نهچندان دور تصور میشد شیوه زندگی مانند علاقه زیاد به غذاهای پرادویه یا شغلهای استرسزا، ریشه زخممعده هستند اما امروزه پزشکان دریافتند که علت اصلی زخممعده، استرس یا رژیم غذایی نیست بلکه آلوده شدن به باکتری خاصی به نام هلیکوباکتر پیلوری علت اصلی آن است. این باکتری در بزاق وجود دارد و از طریق استفاده از قاشق و چنگال فرد آلوده یا خوردن غذای نیمه کاره دیگران منتقل میشود. برخی از داروها مانند آسپیرین، ایبوپروفن، ناپروکسن، کتوپروفن و برخی داروهای درمانکننده بیماری آرتریت (درد و ورم مفاصل) ازجمله این داروهاست که میتوانند باعث زخم معده شوند به همین علت باید از مصرف هرگونه دارو بدون مشورت با پزشک خودداری کنید. مصرف سیگار و الکل هم از دیگر علل زخم معده است.
رایجترین علامت زخممعده، درد سوزشی که از جناغ سینه تا بالای ناف میتواند احساس شود. این درد بهعلت تماس اسید معده با منطقه آسیب، ایجاد میشود. این درد از یک ساعت بعد از غذا خوردن شروع میشود و تا ساعتها ادامه پیدا کند همچنین شبها شعلهور شده و میتواند فرد را از خواب بیدار کند. این درد در زمان خالی بودن معده بدتر میشود لذا باید از گرسنگی اجتناب کرد. زخم معده میتواند برای مدتی فروکش کند ولی بعد از چند هفته علائم بیماری برمیگردد لذا حتما باید برای درمان به پزشک مراجعه کرد.
در موارد کمتر، علائم و نشانههای دیگری هم در زخم معده دیده میشود:
* بالا آوردن خون، که با رنگ قرمز یا سیاه مشخص میشود.
* وجود خون تیره رنگ در مدفوع یا قیری شدن مدفوع
* حالت تهوع یا استفراغ
* کاهش وزن بدون دلیل
* تغییر اشتها که فرد باید هر چه سریعتر به پزشک مراجعه کند. البته باید دقت داشت که هر دردی زخم معده نیست. مهمترین بیماری که علائم مشابه زخم معده دارد حمله قلبی است لذا از خود درمانی جدا بپرهیزید.
پزشک برای تشخیص زخم معده از آندوسکوپی استفاده میکند. در روش آندوسکوپی، پزشک توسط لوله باریکی که از دهان وارد معده شما میکند و سر آن نور است، داخل معده را میبیند و ممکن است از لایه داخلی معده، نمونهبرداری کند (یعنی تکهای بردارد) تا وجود هلیکوباکترپیلوری را بررسی کند. آزمایش خون و آزمایش تنفس نیز برای تشخیص هلیکوباکترپیلوری بهکار میروند.
معمولا در افراد جوان اگر علامتهایی مانند کاهش وزن، کمخونی، استفراغ و احساس گیر کردن غذا وجود نداشته باشد و فقط درد معده داشته باشند، باید از آنها آزمایش خون و تست تنفسی برای میکروب هلیکوباکتر گرفته شود و درصورت اثبات آن، درمان شوند. ولی در افرادی که بالای 40سال دارند یا دچار کم خونی، تهوع و استفراغ هستند یا احساس گیر کردن غذا دارند حتماً باید آندوسکوپی انجام شود چون سرطان معده در کشور ما شایع است.
خطر زخم معده
بیشتر کسانی که زخم معده دارند، فقط درد معده دارند. برخی افراد هم هیچ نوع علامتی ندارند. زخمها باعث ایجاد سایر مشکلات جسمی هم میشوند؛ گاهی اوقات خونریزی میکنند. اگر زخمها خیلی عمیق شوند، میتوانند دیواره معده را سوراخ کنند. همچنین زخمها میتوانند باعث انسداد معده شوند یعنی از عبور غذا در معده جلوگیری کنند که در این حالت، تهوع، استفراغ و کاهش وزن دیده میشود.
آنچه دیگران می خوانند:
گردآورنده: علیرضا یوسفی