در همین راستا، سازمان انرژی اتمی ایران با توسعه سامانه‌های بومی پرتودهی، گام‌های تازه‌ای برای افزایش ماندگاری محصولات غذایی، کنترل آفات و کاهش فساد مواد غذایی برداشته است.
محمد اسلامی، رئیس سازمان انرژی اتمی، از گسترش کاربرد فناوری‌هایی مانند پرتودهی گاما، شتاب‌دهنده‌ها و پردازش پلاسما در بخش کشاورزی خبر داده است. این فناوری‌ها می‌توانند با کاهش هدررفت محصولات، حفظ کیفیت و افزایش قابلیت صادرات، مسیر تازه‌ای برای بهره‌وری بیشتر کشاورزی ایران فراهم کنند.
پرتودهی چیست؟
پرتودهی فرایندی است که با استفاده از دوز کنترل‌شده پرتو، بار میکروبی، آفات و عوامل فساد را کاهش می‌دهد و به ماندگاری بیشتر محصولات کمک می‌کند.
چه مزایایی دارد؟
- افزایش ماندگاری
- کاهش ضایعات پس از برداشت
- کنترل آفات و بار میکروبی
- کمک به حفظ کیفیت و توسعه صادرات
فناوری‌های مورد استفاده در ایران
- پردازش پلاسمایی: استفاده از گاز یونیزه برای کاهش آلودگی‌های میکروبی و افزایش ماندگاری محصولات.
- مایکروویو: استفاده از امواج الکترومغناطیسی برای گرمادهی سریع، خشک‌کردن و کاهش برخی آلودگی‌های میکروبی.
- شتاب‌دهنده‌ها: تولید پرتوهای پرانرژی برای نابودی آفات، کاهش میکروب‌ها و افزایش ماندگاری مواد غذایی.
- سامانه‌های پرتودهی گاما: استفاده از پرتو گاما برای کنترل آفات و میکروب‌ها، جلوگیری از جوانه‌زنی و کاهش فساد محصولات.
* طبق اعلام سازمان انرژی اتمی، این سامانه‌ها به‌صورت بومی در کشور توسعه یافته‌اند.
در چه محصولاتی کاربرد دارد؟
- ادویه‌ها و محصولات پودری
- میوه و سبزیجات
- محصولات دامی
- مواد غذایی فرآوری‌شده
چرا مهم است؟
کاهش هدررفت مواد غذایی، افزایش ماندگاری، بهبود کیفیت و کمک به امنیت غذایی، از مهم‌ترین مزایای این فناوری برای کشاورزی ایران است.