تیتربرتر: در مصاحبهای در حاشیه مجمع جهانی اقتصاد در داووس، سوئیس، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، رافائل گروسی، گفت سازمان متبوع او همچنان با مقامات ایرانی در حال مذاکره است تا منشأ ذرات اورانیوم غنیشده که ادعا میشود در سه سایت هستهای اعلامنشده ایران در سال ۲۰۱۹ کشف شد، مشخص شود.
گروسی که در نوامبر با مقامات هستهای در تهران دیدار کرده بود، به المانیتور گفت: «ما هنوز نتوانستهایم این موضوع را روشن کنیم.»
گروسی و تیم مذاکرهکنندهاش این مذاکرات را به موازات بحثهای گستردهتر در مورد توافقی با ایالات متحده درباره غنیسازی اورانیوم ایران ادامه میدهند، که آژانس بینالمللی انرژی اتمی بارها گفته از سطح ۶۰ درصد فراتر رفته است.
علاوه بر نقش دیپلماتیکی که آژانس ایفا میکند، بازرسان این نهاد مستقر در وین به طور منظم به ایران و کشورهای دیگر میروند تا سطح غنیسازی اورانیوم آنها را پایش کنند و اطمینان یابند که در حال ساخت سلاحهای هستهای نیستند.
گروسی گفت: «غنیسازی به خودی خود ممنوع نیست. اما جمهوری اسلامی ایران تنها کشوری در جهان است که بدون داشتن سلاح هستهای، در این سطح غنیسازی انجام میدهد. بنابراین این مسئله بیاهمیت نیست.»
او ادامه داد: «این چیزی است که به آنها میگویم: وقتی به سطح ۶۰ درصد میرسید، فقط یک قدم با ۹۰ درصد فاصله دارید؛ این یک مسئله فنی است. بنابراین، اگر مواد در سطح تسلیحاتی دارید، این یک نشانه سیاسی بسیار قدرتمند و همچنین یک توانایی فنی است که شما را در مسیری قرار میدهد که بتوانید کاری انجام دهید.» ایران منکر هر گونه تلاشی برای تولید سلاحهای هستهای است.
گروسی گفت اگر کشوری در این سطح غنیسازی انجام دهد، آژانس سطح شفافیت بیشتری نسبت به آنچه جمهوری اسلامی ایران در حال حاضر ارائه میدهد، مطالبه میکند.
او گفت با دولت ترامپ در مورد توافقی با جمهوری اسلامی تماس گرفته است و امیدوار است که «خیلی زود» با آنها ارتباط برقرار کند.
او گفت: «دوست دارم نظرات آنها را بشنوم و همچنین فرصت داشته باشم توضیح دهم که ما چگونه اوضاع را میبینیم، در آنجا حضور داریم، بازرسی میکنیم، تا ببینیم چگونه میتوانیم بهترین کمک را به این فرآیند ارائه دهیم. به نظر میرسد که ظاهراً تمایلی از سوی دولت ترامپ برای رسیدن به نوعی توافق وجود دارد.»
ترامپ به دلیل مواضع سختگیرانهاش در قبال جمهوری اسلامی شناخته میشود و به طور مشهور از توافق هستهای ۲۰۱۵، موسوم به برنامه جامع اقدام مشترک (برجام)، که در آن تهران متعهد شد غنیسازی اورانیوم خود را محدود کند و در عوض تحریمهای غرب لغو شود، خارج شد.
بیشتربخوانید:
روحانی: برای رسیدن به برجام همه چیزم را دادم؛ آبرو، حیثیت، اعتبار و سوابقم
گروسی هرگونه احتمال تلاش دولت ترامپ برای برجام اصلاحشده با ایران را رد کرد. او گفت از نظر سیاسی، دولت از این ایده حمایت نخواهد کرد و شرایط و وضعیت موجود «تا حد زیادی از شرایط و دامنه هر چیزی شبیه برجام فراتر رفته است» و افزود که توافق جدید باید دامنه گستردهتری داشته باشد، زیرا پیشرفت هستهای جمهوری اسلامی از زمان آخرین ریاستجمهوری ترامپ تکامل یافته است.
جنگی بین ایران و آمریکا رخ نمی دهد
«حشمت الله فلاحت پیشه» تحلیلگر ارشد سیاست خارجی و رئیس کمیسیون امنیت ملی مجلس دهم در گفتوگویی به تحلیل رویکردهای ترامپ در مقابل ایران پرداخته است.
* نقد کلی ترامپ به بایدن و پیش از او به اوباما، این بود که چرا تا کنون آمریکا وظیفه «پلیس بد» بر عهده داشته و در قبال کشورهایی از جمله ایران، هزینههای سیاست فشار و تحریم را متحمل شده است، اما بعد از آن سود توافقات سیاسی به جیب کشورهایی از جمله چین، روسیه و حتی اتحادیه اروپا رفته است.
* به طور مشخص، در موضوع ایران، معتقدم که ترامپ سعی خواهد کرد کشورهای اروپایی را به گونهای تحریک کند تا مکانیسم ماشه را به عنوان یک «چماق» بالای سر ایران حفظ کنند و حتی کشورهایی از جمله چین را تهدید میکند که اگر به سیاست فشار حداکثری علیه ایران نپیوندند، در مناسبات با آمریکا، هزینه کلانی را متحمل میشوند.»
* ترامپ سعی دارد با این کار، هم کشورهای اروپایی و هم چین را در فشار با ایران قرار داده و سهیم کند ولی اگر ایران پای میز مذاکره آمد، نقش اصلی با آمریکا باشد. با این شرایط، معتقدم که حتی اگر مذاکرهای بین ایران و آمریکا شکل بگیرد، باید توجه کنیم که این مذاکره بعد از دورهای از فراز و نشیب اقتصادی شکل میگیرد و بسته به این که آمریکاییها چقدر موفق شوند، سیاست فشار حداکثری را به نتیجه برسانند، نوع مذاکره متفاوت خواهد بود.
* من به طور قاطع، معتقدم بین ایران و آمریکا جنگی صورت نخواهد گرفت. آمریکای ترامپ هیچوقت به خاطر دیگران با ایران وارد جنگ نخواهد شد. به عبارت دیگر، چک سفید امضایی از جانب ترامپ به نتانیاهو داده نخواهد شد و سیاست تمرکز جنگ با ایران که سیاست نتانیاهو است، در دولت ترامپ طرفدار نخواهد داشت.
* آمریکا تنها در شرایطی با ایران وارد جنگ میشود، که به طور مستقیم، منافع و امنیت آمریکا توسط ایران تهدید شود. این در حالیست که در هیچ یک از راهبردهای سیاسی، امنیتی، دفاعی ایران، تهدید مولفههای اصلی نظامی آمریکا وجود ندارد و بنابراین جنگ هم نخواهد شد. در این شرایط بروز جنگ بین ایران و آمریکا را بعید می بینم.
* در طول چند ماه آتی، آن چه بیش از هر چیز، وقت ترامپ را خواهد گرفت، مسائل داخلی ایالات متحده است. مجموعه فرامینی که او در ابتدای کار اصلاح کرد، هیچ یک درباره ایران نبود و این نشان میدهد ترامپ برای موضوع ایران هیچ عجلهای به خرج نخواهد داد.
* جنگ بعدی ترامپ، جنگ تعرفهها است و پس از آن، ممکن است موضوع ایران در دستور کار قرار بگیرد. به طور طبیعی، دیپلماتهای دو طرف، تلاش خواهند کرد موضوع کاهش تنش را در دستور کار قرار دهند، از هم اکنون هم میبینیم آمد و شدهای غیرمعمولی شکل گرفته، مثل سفر ظریف به داووس؛ بنابراین دیپلماتها سعی میکنند که اگر شرایط برای مذاکره آماده نیست، لااقل حوزه تنش را محدود نگه دارند.»
درخواست عربستان از ایران
به گزارش خبرآنلاین خبرگزاری رویترز به نقل از سخنرانی فیصل بن فرحان در مجمع جهانی اقتصاد نوشت که ریاست جمهوری دونالد ترامپ خطر جنگ ایران و اسرائیل را افزایش نمی دهد.
وی همچنین ابراز امیدواری کرد که رویکرد ترامپ در قبال ایران با تمایل تهران برای تعامل مثبت با دولت وی و رسیدگی به موضوع برنامه هسته ای این کشور مواجه شود.
فرحان گفت: من دولت آتی آمریکا را افزایش دهنده خطر جنگ نمی دانم، برعکس، رئیس جمهور ترامپ به روشنی گفته که طرفدار درگیری نیست.
رسانه ها پیشتر به نقل از رئیس دستگاه دیپلماسی عربستان سعودی نوشته بودند: ما در منطقهای پر از خطر زندگی میکنیم، اما این منطقه پتانسیل بسیار زیادی نیز دارد.
وی افزود: باید از جنگ میان ایران و اسرائیل و هرگونه جنگ در منطقه جلوگیری کنیم.
پنجاه و پنجمین اجلاس مجمع جهانی اقتصاد در حالی از ۱ تا ۵ بهمن در شهر داووس سوییس برگزار می شود که رئیس جمهوری آتی آمریکا به صورت مجازی در آن سخنرانی می کند و اوضاع خاورمیانه نیز در دستور کار سخنرانان این رخداد سالانه خواهد بود.