شهلا ریاحی بازیگر و اولین کارگردان زن سینمای ایران شامگاه سهشنبه، ۱۰ دیماه درگذشت.
تغییر زمان تشییع پیکر شهلا ریاحی
روز دوشنبه (۱۶ دی ماه) مراسم تشییع شهلا ریاحی بازیگر پیشکسوت سینما و تلویزیون از تالار وحدت به سمت قطعه هنرمندان بهشت زهرا(س) برگزار میشود.
زمان برگزاری مراسم تشییع پیکر شهلا ریاحی بازیگر فقید سینمای ایران تغییر کرد.
همچنین مراسم ترحیم آن مرحومه در روز پنجشنبه ۱۹ دی ۹۸ ساعت ۱۸ لغایت ۱۹:۳۰ در مسجد جامع شهرک غرب برگزار میشود.شهلا ریاحی شب گذشته در سن۹۳ سالگی بعد از ۱۰ ماه بیماری درگذشت
پیش از این قرار بود مراسم تشییع زنده یاد شهلا ریاحی روز یکشنبه ۱۵ دی برگزار شود.
مراسم تشییع شهلا ریاحی فردا از تالار وحدت
مراسم تشییع شهلا ریاحی (بازیگر قدیمی سینما و تلویزیون) طبق برنامهی اعلام شده، فردا 15 دی ماه از مقابل تالار وحدت برگزار میشود.
به گزارش ایسنا، خانه سینما دوباره اعلام کرد که این مراسم فردا یکشنبه ساعت 9:30 صبح از مقابل تالار وحت به سمت قطعه هنرمندان بهشت زهرا (س) برگزار خواهد شد.
مراسم ترحیم شهلا ریاحی نیز روز پنجشنبه 19 دیماه از ساعت 18 تا 19:30 در مسجد جامع شهرک غرب برگزار میشود.
ریاحی، بازیگر قدیمی سینما و تلویزیون متولد سال 1305 بود که شامگاه 10 دیماه در سن 93 سالگی درگذشت.
او طبق گفته پسرش، از حدود 10 ماه قبل قادر به صحبت کردن و غذا خوردن نبود و مدتها بود که کسی از اطرافیانش را نیز نمیشناخت.
از جمله فیلمهای این بازیگر میتوان به «پرنده کوچک خوشبختی»، «پرستار شب»، «گل مریم»، «در مسیر تندباد»، «مرگ پلنگ»، «بچههای طلاق»، «دلشدگان»، «دوفیلم با یک کلید»، «راه و بیراه»، «میخواهم زنده بمانم»، «چراغ خانه»، «همسران»، «این خانه دور است» و «سلام به انتظار» اشاره کرد.
او علاوه بر سالها حضور در عرصه بازیگری تئاتر، تلویزیون و سینما، با ساخت فیلم «مرجان» در سال 1335 به عنوان اولین کارگردان زن سینمای ایران نیز شناخته میشود. آخرین حضور او در سینما به فیلم «نهنگ عنبر ۲» در سال ۹۵ برمیگردد.
مطالب مرتبط : بیمهری سینماگران به شهلا ریاحی مادر مهربان سینمای ایران+جزییات
شهلا ریاحی بانوی خط قرمز سینما ایران
شهلا ریاحی با اسم اصلی قدرتزمان وفادوست در ۱۷ بهمن ۱۳۰۵ در تهران به دنیا آمد. او تحصیلات خود را تا مقطع سیکل ادامه داد و در ۱۷سالگی، بنا به خواست و راهنمایی همسرش اسماعیل ریاحی به صحنه تئاتر تهران راه یافت.
در نخستین بازیاش که برگرفته از نمایشنامهای با عنوان سیاست هارونالرشید بود، نقش اول را بهگونهای ایفا کرد که با استقبال بسیاری مواجه شد و بازی در این اثر باعث شد بعدها بهعنوان یک بازیگر سرشناس موردتوجه قرار گیرد. او سینمای حرفهای را سال ۱۳۳۰ با فیلم خوابهای طلایی به کارگردانی معزالدیوان فکری تجربه کرد. ریاحی سال ۱۳۳۵ فیلم مرجان را کارگردانی کرد و به این ترتیب نام اولین زن کارگردان سینمای ایران را به خود اختصاص داد.
وی گوینده رادیو و تلویزیون، مجری برنامههای کودک تلویزیون بود. شهلا ریاحی هنرپیشه صدا و دوبلور بود و فیلمهای زیاد ایرانی و خارجی را دوبله کرد از جمله فیلمهای معروفی چون دلیجان آتش و بربادرفته. وی در کنار بزرگانی همچون حسین عرفانی، منوچهر نوذری، احمد رسول زاده، ولیالله مؤمنی، نصرالله مدقالچی به کار دوبله پرداخت.
شهلا ریاحی در حدود ۷۰ فیلم سینمایی نقشآفرینی کرد. از آثار ماندگار وی میتوان دلشدگان، گلنار، مرگ پلنگ، چشم عقاب، فرار از جهنم، تحفه هند، رویای نیمهشب تابستان و بچههای طلاق را نام برد. به بهانه درگذشت این بازیگر بزرگ، آخرین مصاحبهی ایشان که با روزنامه تهران امروز صورت گرفته بود را بازخوانی میکنیم:
«در طبقه سوم ساختمانی در محله بهجتآباد، بانویی زندگی میکند که چند سالی است خبری از او نیست، در گوشه خانهاش نشسته است و خاطرات صحنهاش را ورق میزند.
چند وقت پیش بود که بالاخره بعد از چند سال او را دیدیم که آمده بود زنگ افتتاح تئاتر صابر ابر را در خانه هنرمندان بزند؛ با لبخندی که انگار روی لبش دوختهاند؛ آمد زنگ را زد و چند کلمهای حرف زد و رفت.
در یک روز بارانی به دیدن قدرت زمان وفادوست که به نام «شهلا ریاحی» مشهور شده، رفتیم و پای صحبتهایش نشستیم که این روزها به خاطر کهولت سن دچار فراموشی شده و با دنیای بازیگری خداحافظی کرده است.
شصت سال حضور در سینما، تئاتر و تلویزیون، توشه سالها فعالیت هنری اوست. با وجود بیماریاش، اما باز هم خاطراتش را به خوبی به یاد میآورد!
چطور شد به عرصه هنر پا گذاشتید و مشوق اصلیتان برای پاگذاشتن به این عرصه چه کسی بود؟
۱۷سال بیشتر نداشتم که به درخواست و راهنمایی همسرم مرحوم «اسماعیل» ریاحی که خود از شیفتگان تئاتر بود، به صحنه تئاتر راه یافتم. حدود سال ۱۳۲۳ بود. برای نخستین بار شادروان معز دیوان فکری در نمایشنامهای به نام «سیاست هارونالرشید» نقش اول را به من محول کرد. این کار با استقبال بسیاری روبهرو شد و همین باعث شد که بعدها یعنی در کار بعدیام بهعنوان بازیگر سرشناس مورد توجه قرار بگیرم.
در سال ۱۳۳۰ با فیلم خوابهای طلایی وارد سینما شدم. پس از آن وارد رادیو شدم و برای ۱۴سال در نمایشنامههای رادیویی در نقش بازیگر و کارگردان مشغول بودم. سال ۱۳۳۵ هم اولین فیلمم به نام «مرجان» را کارگردانی کردم که به عنوان اولین کارگردان زن ایرانی شناخته میشوم.
وقتی فیلم خودتان را میساختید چه احساسی داشتید؟
این احساس که باید همه توان هنری و تجربههایم را کنار هم قرار دهم تا حق مطلب ادا شود حتی برای انتخاب موسیقی فیلم، به قدری موسیقی گوش کردم و با وسواس به این قضیه نگاه میکردم تا کار خوب از آب در بیاید.
خانوادهتان با ورود شما به دنیای هنر مخالف نبودند؟
درباره حضورم خاطره جالبی دارم! پدرم قبل از فوت خواب میبیند که نوزادش را در دستانش گرفته و ناگهان نوزاد به آسمان میرود. فردای آن روز پدرم خواب را اینطور تعبیر میکند: «نوزادی که به دنیا آمده، یا میمیرد یا مشهور میشود.
زمانی که وارد عرصه سینما شدم، همه خانوادهام سیاه پوشیدند و گفتند قدرتزمان مرده و دیگر برای ما وجود ندارد! اصلا برای آنها ورود زن به عرصه هنر، غیرقابل قبول بود و تا این حد از کاری که کردم بدشان میآمد.
شاخصترین نمایشهای تئاتر شما کدامها بودند؟
من در بیش از شصت نمایشنامه که در تمام آنها نقش اول را داشتم ایفای نقش کردم که خانم کاملیا، رومئو و ژولیت، تاجر ونیزی، خسیس، آخرین لحظه، پیچ خطرناک و مکافات نمونهای از آنهاست.
به نظر خودتان بهترین کارتان در زمینه بازیگری، کدام فیلم است؟
جاده مرگ، درشکه چی، خانه خراب و مرگ پلنگ را از میان کارهایم خیلی دوست داشتم.
خانم ریاحی چرا همیشه نقش مادرهای مهربان را بازی میکردید و هیچوقت نقش منفی نداشتید؟
مرحوم ریاحی همیشه به من میگفت نقشهایت را با دقت انتخاب کن چرا که این نقشها در ذهن مردم نقش میبندد و باعث محبوبیت یا تنفر مردم از تو میشوند. اگر نقش منفی برای بازی به من پیشنهاد میشد اصلا قبول نمیکردم.
چقدر از خودتان و فعالیتهای هنریتان راضی هستید؟
خوشحالم که توانستهام با بیش از ۶۰سال فعالیت هنری در عرصه تئاتر، سینما، رادیو و تلویزیون دین خود را به جامعه هنری ایران ادا کنم. من دختر کوچکی بودم که وارد سینما شدم و این مردم بودند که نام من را بزرگ کردند. امروز هستم شاید فردا نباشم، اما هر چه دارم از مردم است و مردم بودند که شهلا ریاحی را ساختند.
در شرایط برابر، اولویت را به کدام میدادید؛ کار یا خانواده؟
عشق به خانواده و عشق به هنر دو دغدغه اصلی من در زندگی بودهاند که البته عشق به خانواده را با هیچ چیزی عوض نکردهام. مرحوم ریاحی همه زندگی من بود و اگر از من چیزی میخواست با رضایت خاطر قبول میکردم حتی اگر از من میخواست از هنر دست بردارم که البته اینگونه نبوده و او همیشه یکی از حامیان من در زندگی بود.
فکر میکنید جایگاه و سطح واقعی هنر ایرانی بهویژه سینما و تئاتر در مقایسه با دیگر کشورها چگونه است؟
با توجه به آن چیزهایی که میبینم فکر میکنم در سالهای اخیر با دستیابی به تحصیلات و مطالعات بسیاری که در این زمینه صورت گرفته، سینما و تئاتر شاهد شکوفایی و رشد بسیاری بوده و به جرات میتوان گفت این دو هنر از تحول چشمگیری تا حد جهانی شدن برخوردار شدهاند.
آیا تا به حال هنرمندان دیگر نظرشان را درباره شما و فعالیت هنریتان بیان کردهاند؟
همه هنرمندان همواره به من لطف داشتند و جز محبت و تمجید از آنها چیزی نشنیدهام.
وقتی به جوانی و گذشته خود بر میگردید چه احساسی دارید؟ احساس رضایت میکنید از کارهایی که تا به حال انجام دادهاید؟
من با این عکسها که به در و دیوار زدهام زندگی میکنم. بارها با آنها حرف زدهام. به هر کدام که نگاه میکنم خاطرهای از سالهای جوانی در ذهنم نقش میبندد، اما افسوس که خیلی زود گذشت. البته این تنها برای من نیست قاعده زندگی همین است. پیر که میشوی، حسرت روزهای جوانی را میخوری.